آزمایشگاهها و و ضعیت دشوارشان

سایت فرارو

وضعیت متلاطم نرخ ارز در چند ماهه اخیر موجب مشکلات عدیده ای برای آزمایشگاه های کشور شده است. این مشکلات بسیاری از آزمایشگاه های کشور را در آستانه ورشکستگی قرار داده است. علاوه بر مشکلاتی نظیر ناتوانی مالی در تامین تجهیزات و مواد مصرفی و تغییر شیوه تامین آنها در نتیجه شرایط جدید ارزی، فعالان این عرصه از عدم وصول مطالباتشان از بیمه و عدم حمایت مسئولین شکایت می کنند.

به گزارش فرارو، «مواد مورد نیاز آزمایشگاه‌ها یا به صورت کلی و آماده و یا تمام مواد اولیه برای تولید به کشور وارد می‌شود که متاسفانه نوسانات ارز و افزایش تحریم‌ها، واردات مواد را به کشور با مشکل مواجه کرده است. »

این مطلب را دکتر حسین غلامی معاون درمان بیمارستان شهید باهنر می گوید و با انتقاد از عدم حمایت از آزمایشگاه های کشور می افزاید: «به همین دلیل به معنای واقعی آزمایشگاه‌های کشور از جمله مراکز دولتی به صورت کامل ورشکسته شده‌اند.»

دکتر غلامی همچنین با تاکید به این نکته که از ابتدای مرداد ماه تا پایان مهر مواد و تجهیزات آزمایشگاهی ۷۰ تا ۲۵۰ درصد افزایش قیمت داشته است تصریح کرد: «این در حالی است که در آبانماه سال‌جاری این نوسان قیمت به ۳۰۰ درصد افزایش یافته است.»

دکتر غلامی با اشاره به گستردگی مشکلات موجود در کشورو کاهش مراجعه افراد به آزمایشگاه‌ها عنوان کرد: شرایط کنونی مردم جامعه را با مشکلات اقتصادی مواجه کرده است به گونه‌ای که از مراجعین به آزمایشگاه‌ها تا حد زیادی کاسته شده است و مردم قادر به پرداخت هزینه‌های موجود نیستند. 

تحقیقات میدانی گزارشگر فرارو هم حاکی از آن است که پیش از نوسانات ارز تعداد مراجعینی که برای آزمایشات چکاپ (check up) کامل به آزمایشگاه ها مراجعه می کردند بیشتر بوده است اما با شروع نوسانات ارز و در نتیجه کاهش قدرت خرید مردم تعداد مراجعان این گونه آزمایشات به طور چشمگیری کاهش یافته است و تنها در موارد ضروری مراجعین درخواست اینگونه آزمایشات را دارند.

دکتر غلامی با بیان اینکه هیچ گونه اقدام عملی از سوی وزارت بهداشت و مسوولان مشاهده نشده است گفت: اعتراضات به سازمان نظام پزشکی و همچنین دکتر سعید مهدوی، رییس آزمایشگاه‌های مرجع سلامت وزارت بهداشت منتقل شده اما متاسفانه تاکنون هیچ نتیجه‌ای بدست نیامده است.

این در حالی است که دكتر 'سعید مهدوی' مدیركل آزمایشگاه های مرجع سلامت وزارت بهداشت می گوید که طی سال های اخیر، توانمندی داخلی برای تولید ابزار پایه تجهیزات آزمایشگاهی ایجاد شده و بسیاری از تجهیزات مورد نیاز در داخل تولید می شود.

به گفته مهدوی تولید تمام تجهیزات آزمایشگاهی در كشور نیاز به زمان دارد اما هم اكنون مشكل حادی در زمینه كمبود تجهیزات آزمایشگاهی، وجود ندارد.

تماس گزارشگر فرارو با چند آزمایشگاه حاکی از آن است که هزینه نگهداری تجهیزات آزمایشگاهی هم افزایش چشمگیری داشته است. به گفته یک کارشناس تعمیر و نگهداری هزینه یک دوره سرویس یک دستگاه حدود 2 میلیون تومان است که این تعمیرات دوره ایی می بایست هر 6 ماه انجام شود. این در حالی است که قیمت برخی از تجهیزات آزمایشگاه در چند ماه اخیر 3 برابر شده است. دستگاه cell counter که در بخش خون شناسی (هماتولوژی) آزمایشگاه کاربرد اساسی دارد از قیمت 24 میلیون تومان به 48 میلیون تومان در عرض چند ماه رسیده است.

دکتر مجید مصلایی نایب رئیس انجمن متخصصین علوم آزمایشگاهی نیز چندی پیش با اشاره به مشکلات تامین تجهیزات گفت: شرکتهای وارد کننده که قبلا به صورت مدت دار با آزمایشگاهها معامله می کردند، حالا فقط به شرطی تجهیزات و مواد آزمایشگاهی را در اختیار ما می گذارند که پول آن را نقدا بپردازیم. در واقع، اعتماد بین شرکت‌ها و آزمایشگاه‌ها کم رنگ شده است.

وی با اشاره به کمبود برخی کیتهای آزمایشگاهی در بازار تجهیزات پزشکی کشور، افزود: شرکتهای وارد کننده جنس دارند اما می گویند تا زمانی که تکلیف بازار ارز روشن نشود، جنس توزیع نمی کنیم.

مصلایی در خصوص مطالبات معوق آزمایشگاه ها از بیمه تامین اجتماعی، با اعلام اینکه آخرین پرداختی بیمه تامین اجتماعی مربوط به فروردین امسال است، ادامه داد: تاخیر طولانی مدت بیمه ها در پرداخت مطالبات آزمایشگاهها، مشکلات ما را تشدید می کند.

با توجه به اینکه تجهیزات آزمایشگاهی در میان لیست کالاهای اولویت اول و دوم تخصیص ارز مرجع قرار ندارند به نظر می رسد که مسئولین در وزارت بهداشت می بایست نگاه ویژه ای به این موضع داشته باشند.

شناسايي گروه خوني نادر در يك خرم‌آبادي

مدیر پایگاه منطقه‌ای انتقال خون لرستان از شناسايي گروه خونی نادر R2R2O+ (اُ بمبئي) در خرم‌آباد گفت: از ابتدای امسال تاکنون بیش از 10 هزار واحد خون از سوی مردم خیر لرستانی جمع‌آوری شده است.
 
دکتر امیرحسین تروند در گفت‌وگو با افزود: در این مدت یک گروه خونی نادر R2R2O+ ( اُ بمبئي) از یک شهروند خرم‌آبادی شناسایی شد که این فرد جزو اهداکنندگان مستمر است و تاکنون گروه خونیش O مثبت گزارش شده است که با دستگاه‌های پیشرفته، گروه خونی وی یک گروه خونی نادر R2R2O+ تشخیص داده شد که با باکس‌های ویژه به تهران ارسال تا در دماهای ویژه به مدت 30 سال برای این فرد و افرادی با این گروه خونی ویژه، نگهداری شود.
 
وي ادامه داد: از ابتدای امسال تاکنون، 13 هزار و 142 مراجعه‌کننده جهت اهدای خون داشتیم که از این تعداد 10 هزار و 289 واحد خون دریافت شد.
 
مدیر پایگاه منطقه‌ای انتقال خون لرستان با بیان این‌که از این 10 هزار و 289 اهداکننده، 9 هزار و 122 اهداکننده مرد و یکهزار و 167 اهداکننده زن بودند، اظهار کرد: از کل خون‌های جمع‌آوری شده طی سال‌جاری 4 هزار و 814 واحد خون از سوی گروه‌های اهداکننده مستمر بودند.
 
تروند يادآور شد: بیشترین گروه خونی اهدا شده O مثبت بود، هم‌چنین سال پيش، 12 هزار و 854 واحد خون جمع‌آوری شده که این رقم امسال، بیش از 2 درصد افزایش داشته است.
 
براساس اين گزارش، یکی از گروه‌های بسیار نادر خون گروهی به نام O بمبئی است که نام آن، مربوط به ناحیه‌ایست در هند که این گروه خونی در مورد یکی از افراد اهل آن جا کشف شد. افراد دارای گروه خون O بمبئی، آنتی‌ژن‌های A و B را ندارند (مانند گروه خونی O)اما برخلاف گروه خونی O آنتی‌ژن H را (سنگ بنا و پایه‌ی سیستم ABO) برروی سطح گلبول قرمز خود ندارند بنابراین، گروه خونی O بمبئی تنها از اهداکننده‌های هم گروه خود می‌تواند خون دریافت كنند اما مانند گروه O می‌تواند به افراد با گروه‌های دیگر خون اهدا كنند.

نوروز

               سال 

                     نو 

                           مبارک

              

کروموزوم فیلا دلفیا

بیش‌تر مبتلایان به سرطان خون CML دچار جهش (تغییر) ژنتیکی موسوم به کروموزوم فیلادلفیا هستند.

هر سلولی در بدن حاوی  DNA (ماده‌‌‌‌‌‌‌ای ژنتیکی) است که تعیین‌کننده ظاهر و نوع فعالیت آن سلول است. کروموزوم‌‌‌‌‌‌‌ها حاوی DNA هستند. در سرطان خون CML، بخشی DNA یک کروموزوم به کروموزومی دیگر می‌‌‌‌‌‌‌چسبد. این دگرگونی «کروموزوم فیلادلفیا» نام دارد. این کروموزوم موجب ساخته شدن آنزیمی به نام تیروزین کیناز در مغز استخوان می‌‌‌‌‌‌‌شود که این آنزیم به نوبه خود موجب تبدیل تعداد بسیار زیادی سلول بنیادی به گلبول‌‌‌‌‌‌‌های سفید (گرانولوسیت‌‌‌‌‌‌‌ها یا بلاست‌ها) می‌‌‌‌‌‌‌شود.

کروموزوم فیلادلفیا: از طریق والدین به فرزندان منتقل نمی‌‌‌‌‌‌‌شود.

در کروموزوم فیلادلفیا. قسمتی از کروموزوم 9 و قسمتی از کروموزوم 22 می‌‌‌‌‌‌‌شکنند و جایشان را با یکدیگر عوض می‌‌‌‌‌‌‌کنند. هنگامی‌‌‌‌‌‌‌که قسمت جدا شده کروموزوم9 به کروموزم 22 می‌‌‌‌‌‌‌چسبد، ژن bcr-abl تشکیل می‌‌‌‌‌‌‌شود. کروموزوم 22 تغییر یافته، «کروموزوم فیلادلفیا» نام دارد.

ایماتینیب یک مهار کننده تیروزین کیناز جدید است که به منظور درمان CML به کار می رود. این دارو از تولید Bcr-AbI جلوگیری می کند، در نتیجه جلوی تکثیر و رشد بی رویه سلول ها گرفته خواهد شد. ایماتینیب هم چنین باعث القای مرگ سلول های دارای Bcr-AbI می شود. ایماتینیب در درمان بیماران مبتلا به CML  در فاز بحرانی بیماری یا تسریع شده به کار می رود. این دارو هم چنین در فاز مزمن بیماری و زمانی موفق بوده، استفاده می شود. سرعت پاسخ دهی به دارو بر اساس پاسخ هماتولوژیک و سیتوژنیک (کاهش یا از بین رفتن کروموزوم فیلادلفیا) سنجیده می شود.

 

خبر خوش برای گروه خونی o

به گزارش مهر طي دو تا سه سال آينده استفاده آزمايشي از خونهاي مصنوعي به دست آمده از سلول هاي بنيادين بالغ آغاز خواهدشد، به اين اميد كه به زودي استفاده از خون جايگزين درمناطقي كه دسترسي به خون طبيعي وجود ندارد، فراهم بيايد.

تيمي از محققان دانشگاه ادينبرگ شيوه اي را براي استخراج سلول هاي بنيادين جوان از مغز استخوان و رشددادن آن در آزمايشگاه ها براي توليد خون مصنوعي ابداع كرده اند كه نتيجه اين شيوه سلولهايي بسيار مشابه گلبولهاي قرمزخون خواهدبود.

ادامه نوشته

بررسی علائم بالینی، اتیولوژی و درمان ولوواژینیت در دختران نابالغ

بررسی علائم بالینی، اتیولوژی و درمان ولوواژینیت در دختران نابالغ

دکتر محمداسماعیل اسماعیلی

مقدمه و هدف:

از آن جا که ولوواژینیت شایع ترین مشکل بیماریهای زنان در دختران قبل از بلوغ می باشد در این مطالعه علت، یافته های بالینی و پاسخ درمانی در کودکانی که دچار ولوواژینیت می باشند، ارزیابی می شود.

روش کار:

در طی یک دوره پنج ساله 157 دختر در محدوده سنی 8- 5/2 سال که با علائم ادراری تناسلی به درمانگاه بیماریهای کلیه و مجاری ادرار کودکان بیمارستان قائم(عج) مشهد مراجعه داشتند به طور پروسپکتیو مورد مطالعه قرار گرفتند. علائم بالینی، اسمیر و کشت از ترشحات مخاطی ناحیه وستیبول مهبل مد نظر قرار گرفتند و از داروهای موضعی و عمومی جهت درمان استفاده شد.

ادامه نوشته

پايه‌ريزي روش غيرمستقيم اليزا (ELISA) جهت شناسايي زيركلاس‌هاي اختصاصي ضد آلرژنهاي گرده گياه زعفران

مقدمه

رينيت آلرژيك يكي از علائم باليني آلرژي فصلي و آلرژي شغلي مي‌باشد. گرده گياهان به عنوان يكي از مهمترين عوامل ايجاد رينيت‌هاي آلرژيك مطرح هستند (15) مطالعات قبلي نشان داده‌اند كه حدود 30%- 2 از آلرژي‌هاي بيني به آسم منتهي مي‌شوند (6). مواد متعددي با منشاء گياهي باعث ايجاد آلرژي شغلي مي‌شوند. 40% از كارگراني كه در معرض اين مواد مي‌باشند، علائم آلرژي را ظاهر مي‌نمايند. 2 تا 15% از افرادي كه از آسم رنج مي‌برند دچار آلرژي شغلي نيز مي‌باشند (4).

ادامه نوشته

آیا آنتی بادیها با ناباروری ارتباط دارند؟

خبرگزاري دانشجويان ايران - تهران
سرويس: بهداشت و درمان

پزشكان ادعا كردند آنتي بادي‌هايي كه موجب بروز بيماري در سيستم ايمني خودكار بدن مي‌شوند با ايجاد ناباروري در زنان مرتبط هستند.

به گزارش سرويس بهداشت و درمان ايسنا، يك تيم بين‌المللي از كارشناسان به سرپرستي پزشكاني از دانشگاه غرب استراليا دريافته‌اند آنتي بادي‌هاي مرتبط با جزء ZP3 (گليكو پروتئين زونا پلوسيدا 3) به شدت فوليكول‌هاي موجود در تخمدان را مصرف مي‌كنند و در نتيجه موجب ناباروري كامل در موش‌هاي آزمايشگاهي مي‌شوند.

ZP3 در واقع يك بخش حياتي از فوليكول‌هاي تخمدان بوده و وجود آن براي رشد كامل فوليكول‌ها و ايجاد توان باروري در آنها بسيار حائز اهميت است.

به گزارش سايت اينترنتي فيزورگ، متخصصان در اين آزمايشات متوجه شدند حضور اين نوع آنتي بادي‌هاي مرتبط با ZP3 در بدن موش‌ها موجب كاهش توان باروري ظرف 14 روز و ناباروري كامل پس از 21 روز مي‌شود. در آزمايشات بعدي اين يافته در نمونه‌هاي آزمايشگاهي انساني مورد ارزيابي قرار خواهد گرفت

اصول کلي شمارش گلبول هاي قرمز و سفيد و پلاکت خون با لام Hemocytometer

CBC ( Complete blood count ) به معناي شمارش کامل سلول ها، تعيين درصد لکوسيتها ( فرمول لکوسيتر ) و تعيين ايندکس هاي (Index) خوني مي باشد.

- شمارش سلولها گرچه غالباً توسط کانترهاي الکترونيک انجام مي  شوند و به دليل سرعت عمل و راحتي و تکرارپذيري در مقايسه با روشهاي دستي ، عملي تر و داراي ارزش تشخيصي بالاتري مي  باشند ولی روشهاي دستي manual در آزمايشگاههاي کوچکتر و 

ادامه نوشته

تست هاي كليوي

 در این پست به بررسی تست هاي كليوي متداول و توضیحی در مورد آنها پرداخته می شود.مباحث این پست که در ادامه مطلب آمده عبارتند از تستهای:

 ۱-اوره(Urea) روش غير مستقيم آنزیمی(اوره آز) و روش مستقيم  شیمیایی(دی استیل منوکسیم)

۲-کراتینین(Creatinine)روش کالریمتریک (روش ژافه)روش انزیمی(کراتیناز)تست کلیرانس کراتینین(Creatinine Clearance)

و غیره... که برای دسترسی به آن کلیک کنید

ادامه نوشته

جهش هاي ژنتيكي جديد در ژن هاي اصلي سرطان پستان (BRCA1/BRCA2) در زنان ايراني مبتلا به سرطان پستان زود

جهش هاي ژنتيكي جديد در ژن هاي اصلي سرطان پستان (BRCA1/BRCA2) در زنان ايراني مبتلا به سرطان پستان زودرس

سابقه و هدف:

سرطان پستان شايع ترين بدخيمي در زنان و عامل اصلي مرگ و مير در زنان ميانسال مي باشد. تا كنون جهش هاي ژنتيكي سلول هاي زايا در ژن هاي BRCA1/BRCA2 در بيماران مبتلا به سرطان زودرس پستان و يا سرطان تخمدان در جمعيت ايراني شناسايي نشده است .

مواد و روش ها:

با همكاري دو مركز اصلي رفرال سرطان در تهران اطلا عات باليني، سابقه خانوادگي و خون محيطي از 83 بيمار با سن كمتر از 45 سال مبتلا به سرطان زودرس پستان براي بررسي مولكولي جهش ژنتيكي در ژن BRCA1/BRCA2 جمع آوري شد. قطعات مختلفي از DNA ژنوميك بيماران با استفاده از روش PCR تكثير شد. اگزون 11 ژن BRCA1 و اگزون هاي 10 و 11 ژن BRCA2 با روش Protein Truncation Test (PTT) و اگزون هاي 20، 13، 5 ، 3، 2 ژن BRCAl و اگزون هاي 23، 18، 17، 9 با روش Single-Strand Conformation Polymorphism (SSCP) مورد آناليز مولكولي قرار گرفت.

يافته ها:

10 جهش ژنتيكي براي اولين بار در جمعيت ايراني شناسايي شد. اين جهش ها شامل 5 جهش از نوع frameshift (كه باعث بروز سرطان پستان مي شوند، 4 جهش براي اولين بار در دنيا شناسايي شد)، 3 جهش از نوع missense (با اثرات ناشناخته در بروز سرطان پستان) و 2 جهش از نوع polymorphism (كه يكي از آنها در جمعيت انگليسي نيز به طور شايع شناسايي شده است) مي باشند .

نتيجه گيري و توصيه ها:

شناسايي اين جهش هاي ژنتيكي جديد درجمعيت ايراني نشان مي دهد كه هر جمعيتي مي بايست يك بانك اطلاعاتي اختصاصي از جهش هاي ژنتيكي براي سرطان ارثي پستان تاسيس نمايد و بر مبناي آن برنامه هاي غربالگري كشور را تدوين نمايد. نحوه رخداد جهش هاي ژنتيكي شناسايي شده در اين مطالعه به نظر مشابه ساير مطالعات در جوامع ديگر مي باشد.از نظر اپيدميولوژي، وجود سرطان پستان زودرس (بروز در سن كمتر از 45 سال) و سابقه فاميلي براي تدوين برنامه هاي غربالگري (با احتمال يافتن جهش ژنتيكي به ميزان (25% در ايران كافي مي باشد. اين در حالي است كه سرطان پستان اسپوراديك (با احتمال شناسايي جهش ژنتيكي به ميزان 5%) به نظر مقرون به صرفه نمي باشد.

كارايي انداز گيري آلفا فتوپروتئين و كراتينين مايع مهبلی در تشخيص پارگي كيسه آمنيوتيك

مشکلات تیروئید و اتوایمنی بر روی باروری و حاملگی تاثیرات مهمی دارند. لذا در زنان یکی از تست‌های روتین بررسی ناباروری و سقط مکرر، بررسی‌های تیروئیدی و در درجه دوم آنتی‌بادی‌های ضد تیروئید می‌باشد.هورمون‌های اصلی تیروئید T3 و T4 بوده که با ترشح TSH از هیپوفیز کنترل می‌گردند.

 این هورمون‌ها امروزه در آزمایشگاه با استفاده از روش‌های ایمنواسی بررسی می‌شوند. با توجه به اینکه قسمت اصلی و عملکردی هورمون تیروئید قسمت آزاد آن است و قسمت توتال می‌تواند بسته به حالات فیزیولوژیک مثل حاملگی و حالات مرضی مثل بیماری‌های کبد و کلیه تغییر کند بهترست قسمت آزاد هورمون تیروئید اندازه‌گیری شود.

TSH تست طلایی بررسی عملکرد تیروئید است که بهتراست همراه با بررسی T4 (آزاد) انجام شود. از سایر فاکتورهایی که در تیروئید بررسی می‌شود تیروگلوبولین می‌باشد که در بررسی پروگنوز و پاسخ به درمان در بدخیمی‌ها مطرح است.

در بررسی‌های تیروئید دو فاکتور اتوایمنی نیز مطرح می‌باشند که عبارتند از آنتی‌تیروگلوبولین آنتی‌بادی و آنتی‌TPO یا آنتی‌میکروزومال آنتی‌بادی. این دو آنتی‌بادی در افراد سالم و طبیعی نیز به میزان 10-5% وجود دارند و در زنان با افزایش سن این درصد بالاتر نیز می‌رود.

 در موارد دیگری از اتوایمنی تیروئید مثل هاشیموتو، گریوز و میکزدم این آنتی‌بادی‌ها افزایش می‌یابند؛ بنابراین یکی از راه‌های تشخیصی در بیماری‌ها، اندازه‌گیری این آنتی‌بادی‌ها می‌باشد. با توجه به اینکه این آنتی‌بادی‌ها حساس هستند اما اختصاصی نیستند. در بررسی ناباروری زنان یکی از آزمایشات اولیه، بررسی عملکرد تیروئید است زیرا پرکاری یا کم‌کاری تیروئید به طور مستقیم بر روی عملکرد دستگاه تولیدمثل خانم‌ها اثر می‌گذارد و تخمک‌گذاری را مختل می‌کند. البته بررسی‌ها نشان داده است که این تست‌ها در آقایان جزء بررسی‌های اولیه نیستند. اختلالات تیروئید بیشتر بر روی حرکت اسپرم اثر دارند تا بر روی تعداد و شکل.

 امروزه در بررسی ناباروری زنان علاوه بر عملکرد تیروئید، وجود آنتی‌بادی‌‌های ضد تیروئیدی نیز بررسی شود. در زمینه اهمیت بررسی عملکرد تیروئید در بررسی‌های ناباروری، مطالعات زیادی انجام گرفته است که به چند نمونه‌ از آن اشاره می‌شود.

در مطالعه‌ای که توسط Poppe K و همکارانش در بلژیک انجام گرفته است و در نشریه تیروئید سال 2002 به چاپ رسیده است؛ 438 زن نابارور به عنوان گروه نمونه و 100 زن بارور به عنوان گروه کنترل مورد بررسی قرار گرفته‌اند. در این بررسی تغییرات TSH در گروه نمونه نسبت به گروه کنترل بیشتر بود و آنتی‌TPO در گروه نمونه نسبت به گروه کنترل 18% به 8% بود. در مطالعه دیگری که توسط Grassi G انجام گرفته و در مجله Gynecol Endocrinol 2001 به چاپ رسیده است؛ 149 زن نابارور مورد بررسی قرار گرفتند که 1/20% از این زنان مشکل تیروئیدی و 4/17% آنتی‌بادی ضد تیروئیدی داشته‌اند.

ضعف سیستم ایمنی بدن و کاهش حافظه

ضعف سیستم ایمنی بدن و کاهش حافظه

به نظر می‌ رسد سلول‌ های ایمنی و ارتباط آن‌ ها با مغز، سهم مهمی در یادگیری و حافظه دارند. شاید علت اختلال حافظه در پیری،‌ تضعیف سیستم ایمنی باشد،‌ در این صورت، می‌ توان دارویی برای افزایش حافظه ساخت. یکی از مشکلات مهم پا گذاشتن به سن،‌ اختلال در حافظه است. وقتی سن افراد بالا می ‌رود، ‌چه اتفاقی در مغزشان می‌ افتد که حافظه خود را از دست می ‌دهند؟ مطالعات جدید نشان می‌ دهند که در این زمینه هم سیستم ایمنی را می‌ توان سرزنش کرد. اگر چنین باشد،‌ آیا با تقویت سیستم ایمنی بدن می ‌توان حافظه را قوی نگه داشت؟

ادامه نوشته

کشف دو نوع خون نادر در بروجرد و بوشهر

به گزارش  ایسنا، مصطفی مقدم اظهار کرد: فرد دارای گروه خونی لوترن طی انجام آزمایش تصادفی بر روی یک نمونه ۱۰ هزار نفری از اهداکنندگان خون شناسایی شد. هم اکنون درحال انجام آزمایش‌های تکمیلی پی‌.سی‌.آر یا تست مولکولی بر روی این نمونه خونی هستیم تا وجود این گروه خونی را به طور کامل تایید کنیم.

وی اضافه کرد: اگر این فرد احتیاج به خون داشته باشد باید از خون خودش به وی تزریق کنند. دربرنامه ملی خون‌های نادر که از سه سال گذشته در سازمان انتقال خون به اجرا درآمده است، افراد با گروه‌های خونی نادر شناسایی شده و قبل از اینکه به خون احتیاج پیدا کنند از آنها خونگیری و با سیستم اتوماسیون پیشرفته پردازش شده و در دمای ۸۰ درجه زیر صفر در فریزرهای مخصوص به مدت ۳۰ سال نگهداری می‌شوند تا در موقع نیاز در اختیارشان قرار بگیرد.

کشف یک گروه خونی نادر دیگر به نام «آر.اچ. دی ۱۷» در بروجرد

ادامه نوشته

کنترل کیفی و کالیبراسیون لوپ میکروب شناسی

کنترل کیفی و کالیبراسیون لوپ میکروب شناسی مقدمه : از بین وسایل مورد استفاده در بخش میکروب شناسی لوپ میکروب شناسی از جمله ابزارهای مهم و اصلی بوده و ارزش آن همانند پی پت در آزمایشگاه بیوشیمی و سرولوژی است .بدین معنی که اگر از مقدار برداشت شده توسط لوپ محاسبه دقیق به عمل نیاید در گزارش نتایج آزمایش تاثیر زیادی خواهد داشت . لذا به سبب عدم وجود روش استاندارد جهت کالیبراسیون لوپ و نظر به اهمیت آن در این مقاله سعی شده است که راه کارهای مناسب و عملی برای کالیبراسیون لوپ میکروب شناسی ارائه گردد . در بررسی انجام شده دو روش محاسبه حجم توسط روش اسپکتروفتومتری و روش استفاده از ترازو مورد ارزیابی قرار گرفته اند . روش بررسی : در این تحقیق حجم برداشت شده توسط دو نوع لوپ مورد مصرف که تحت عنوان لوپ های تجاری در بازار موجود بوده و به عنوان لوپ 0.01 و لوپ 0.001 استفاده میشوند مورد بررسی قرار گرفت و نیز با توجه به اینکه برخی از آزمایشگاه های تشخیص پزشکی لوپ های دست ساز را که با استفاده از پیچیدن سیم به دور دسته فلزی لوپ تهیه می شوند مورد استفاده قرار می دهند این نوع لوپ ها نیز به دو روش اسپکتروفتومتری و توزین مورد ارزیابی قرار گرفتند . همچنین مقدار حجم برداشتی توسط لوپ ها به صورت تخمینی و از طریق ریاضی مورد بررسی قرار گرفت . الف ) روش اسپکتروفتومتری : در این روش از یک ماده رنگی که دارای جذب نوری در طول موج خاص است استفاده می گردد . معمولا از ماده رنگی اوانس بلو برای این آزمایش استفاده میشود اما با توجه به کمبود و گران بودن ماده مزبور در این بررسی از متیلن بلو که از نظر اقتصادی به صرفه بوده و در اکثر آزمایشگاه ها موجود است استفاده شد . مواد مصرفی و معرف ها شامل موارد زیر بود : پودر متیلن بلو – الکل طبی 96% ( اتانول ) – آب مقطر – لوپ های 0.01 و 0.001 و لوپ های دست ساز – لوله آزمایش – پی پت – سمپلر 20 لاندا – اسپکتروفتومتر ابتدا 0.2 – 0.1 گرم از پودر متیلن بلو را در حلالی که از مخلوط کردن آب مقطر و الکل 96% به نسبت 50 به 50 تهیه شده حل می کنیم . پس از حل شدن کامل متیلن بلو در حلال مزبور 8 لوله آزمایش انتخاب کرده در لوله اول 2 میلی لیتر و در بقیه لوله ها 1 میلی لیتر از حلال ساخته شده را می ریزیم . سپس مقدار 0.02 میلی لیتر از محلول متیلن بلو را به کمک سمپلر کالیبره شده به محلول اضافه کرده و پس از مخلوط کردن 1 میلی لیتر از محلول مزبور را به لوله دوم انتقال می دهیم و این عمل را تا لوله هشتم پی می گیریم ( رقت های سریالی ).پس از تهیه رقت های مزبور جذب نوری هر یک از لوله ها را در طول موج 663 نانومتر قرائت کرده و ثبت می کنیم . با توجه به کاهش تصاعدی رقت لوله ها از کاغذ لگاریتمی برای تهیه منحنی استاندارد استفاده میشود . پس از ترسیم منحنی برای کالیبره کردن لوپ 15-10 لوله برداشته و در هر یک از آنها 1 میلی لیتر از حلالی که تهیه کرده بودیم می ریزیم و به کمک لوپ از محلول رنگی ( متیلن بلو ) در لوله ها وارد می کنیم . پس از خواندن جذب نوری آنها در طول موج 663 نانومتر و به دست آوردن میانگین جذب نوری و انتقال آن بر روی منحنی مقدار حجم برداشته شده توسط لوپ به راحتی به دست می آید . از آنجا که مقدار کلنی بر اساس CFU/ml ( colong forming unit ) گزارش می گردد اگر 1 میلی لیتر را که برابر با 1000 لاندا می باشد بر حجم به دست آمده تقسیم کنیم ضریب لوپ مجهول به دست خواهد آمد. ب ) روش توزین : در این روش ترازوی حساس با دقت 0.001 گرم مورد نیاز است و از آنجا که وزن و حجم آب مقطر خالص مساوی

ادامه نوشته

علت نامگذاری روز آزمایشگاه

حکیم سید اسماعیل جرجانی پزشک نامدار ایران، در سال ۴۳۴ هجری قمری در گرگان تاریخی دیده به جهان گشود و ابتدا طب را در زادگاه خود فرا گرفت و سپس به جهت افزودن بر معلومات خود رنج سفر را به جان خرید و عازم دیگر نقاط ایران شد.

حکیم سید اسماعیل جرجانی پایه گذار مکتب ایرانی در دوره اسلام بود و اولین طبیب ایرانی بود که کتاب ارزشمند خود ذخیره خوارزمشاهی را به زبان فارسی تألیف کرد . این کتاب ، دایره المعارف پزشکی بزرگی به زبان فارسی بشمار می رود.

حکیم سید اسماعیل جرجانی چند کتاب نیز در علم طب تألیف نموده است که مهم ترین این آثار عبارتند از : ذخیره خوارزمشاهی ،الطب الملوکی ، زبده الطب، یادگار، اغراض الطبیه و المباحث العلائیه ، خفی علائی

وفات حکیم جرجانی

این پزشک برجسته در سال ۵۲۱ هـ ق در گذشت.

علوم آزمایشگاهی

علوم آزمایشگاهی یکی از رشته‌های گروه علوم پزشکی است که ارتباط تنگاتنگی بارشته‌های دیگر پزشکی دارد.

یکی از این اندیشه های برتر دائرة المعارف بزرگ پزشکی بنام ذخیره خوارزمشاهی است که گران سنگ ترین ، برجسته ترین، مشهورترین و بزرگترین تألیف حکیم سید اسماعیل جرجانی است و در بین آثار ایشان کتاب مادر است و نیزبهترین عامل اشتهار جرجانی به عنوان پزشکی برتر در تاریخ پزشکی ایران و اسلام می باشد.

آشنایی با برخی از منابع مهم در طب سنتی

۱- الحشائش (ماتریامدیکا) ،  ۲- الحاوی الکبیر فی الطب  ،  ۳- قانون  ، ۴- ذخیره خوارزمشاهی

تشخیص و درمان سرطان بطور همزمان

واژه "ترانوستيک" به ترکيب يک تست تشخيص با درمان ويژه‌اي که مبتني بر نتايج اين تست است، اطلاق مي‌گردد. اين رهيافت يکپارچه مي‌تواند به طور ويژه‌اي در فراهم‌سازي يک درمان هدفمند براي بيماران سرطاني مفيد باشد. اکنون يک گروه پژوهشي به رهبري ژيفي داي از انجمن فناوري هاربين (چين) توانسته است يک عامل ترانوستيک جديد خلق کند که به‌طور همزمان هم نقش عامل كنتراست در تصويربرداري سونوگرافي را بازي مي‌کند و هم همانند يک دارو براي درمان فوتوگرمايي تومور رفتار مي‌نمايد.

تصويربرداري سونوگرافي يک ابزار تشخيص ايمن و ارزان است که تصاوير زنده بدست مي‌دهد. يک كاوشگر، رگبار جهت‌دار و کوتاهي از امواج صوتي بيرون مي‌فرستد که از لايه‌هاي مختلف بافت به طور متفاوت منعکس يا پراشيده مي‌شوند. عامل‌هاي كنتراست مناسب، مانند حباب‌هاي ريز گاز، مي‌توانند وضوح و حساسيت تصوير را به‌طور قابل ملاحظه‌اي افزايش دهند.

ترکيب رسوب الکترواستاتيک نانوذرات طلا بر روي ريزکپسول‌ها با يک روش دانه‌گذاري سطحي منجر به تشکيل نانوپوسته‌هاي طلا مي‌شود.

اين پژوهشگران چيني اميدوار بودند که عامل كنتراست جديدي بسازند که همزمان بعنوان يک دارو براي درمان فوتوگرمايي، نيز رفتار کند. در اين روش درمان، يک عامل مانند نانوپوسته‌هاي طلا، به‌صورت انتخابي وارد يک تومور مي‌شوند و سپس اين ناحيه تحت تابش قرار مي‌گيرد. اين عمل باعث داغ شدن بسيار زياد اين نانوذرات طلا مي‌شود و در نتيجه بافت سرطاني نيز گرماي بيش از حد کسب مي‌کند و از بين مي‌رود. نانوساختارهاي طلا مي‌توانند بگونه‌اي ساخته شوند که بخصوص نور مادون قرمز نزديک را جذب کنند.

دانشمندان مذکور، براي ساخت اين عامل ترانوستيک جديد، از يک پليمر زيست‌سازگار براي توليد نانوکپسول‌هايي که حاوي قطرات ريز آب باشند، استفاده کردند. آنها اين کپسول‌ها را با طلا پوشش دادند و سپس آب را با فرآيند خشکاندن انجمادي بيرون آوردند. اين کار باعث درست شدن کاواک‌هاي ريز هوادار در داخل ريزکپسول‌ها مي‌شود. اينها همان عامل‌هاي كنتراست براي سونوگرافي هستند؛ پوسته طلا بمانند يک داروي فعال شده فوتوگرمايي عمل مي‌کند.

غيرسمي بودن اين عامل چندکاره جديد در آزمايش‌هاي حيواني تاييد گرديد و افزايش كنتراست بسيار خوبي در معاينات سونوگرافي بدست آمد. هنگامي که سلول‌هاي کشت شده توموري با اين ريزکپسول‌ها تحت بررسي قرار گرفتند، بعد از تابش نور مادون قرمز از بين رفتند.

جزئيات نتايج اين تحقيق در مجله‌ي Angewandte Chemie منتشر شده است.
 

هورمونهای تیروئید و اهمیت سنجش T3

هورمون های تیروئید ( T3 و T4 ) از اسید آمینه تیروزین مشتق می شوند. حدود 95 درصد هورمونی که از غد ه تیروئید ترشح می شود ، به صورت T4 (تیروکسین) است. با وجودی که میزان ترشح T3 از غده تیروئید بسیار ناچیز است، این هورمون نقش اصلی را ایفا می کند. قسمت اعظم T3 موجود در خون از تبدیل T4 به T3 در بافت های محیطی از جمله کبد، کلیه و جفت بوجود می آی د . البته بافت هایی چون مغز و هیپوفیز نیز می توانند T4 را به T3 تبدیل کنند ، اما T3 حاصل وارد خون نمی شود و اثر خود را در همان مکان بر جای می گذارد . به طور کلی، 80 درصد T3 موجود در خون در کبد و 20 درصد آن در تیروئید ساخته می شود.

نقش های زیستی

افزایش میزان سوخت و ساز پایه اثر اصلی هورمون های تیروئید است. این هورمون ها سوخت و ساز قندها و چربی ها را افزایش می دهند. آنها باعث تحریک ساخت ن پروتئین نیز می شوند. بنابراین هورمون های تیروئید برای رشد طبیعی ضروری هستند. از نقش های دیگر آنها می توان به موارد زیر اشاره کرد:

• افزایش تعداد و اندازه میتوکندری ها و افزایش فعالیت آنزیم هایی که در سوخت و ساز درگیر هستند.

•  افزایش جذب گلوکز از طریق دستگاه گوارش

•  تحریک روند نوسازی گلوکز

•  تقویت اثر کاتکول آ مین ها و انسولین

•  افزایش برون ده قلبی و گاهی نیروی انقباظ ماهیچه قلب

 •   نمو طبیعی دستگاه عصبی مرکزی به خصوص میلین دار شدن رشته های عصبی و افزایش توانایی های ذهنی

نحوه عملکرد

هورمون های تیروئید چربی دوست هستند و به راحتی از غشای سلول ها می گذرند. گیرند‌های این هورمون ها درون سلول و در هسته جای دارند. اتصال آنها به گیرنده هایشان، رونویسی از ژن ها و درنتیجه ساخت ن پروتئین را تحت تأثیر قرار می دهد. البته، شواهدی در دست است که از اثر مستقیم هورمون های تیروئید بر میتوکندری ها و پروتئین های ناقل غشاء حکایت می‌کنند.

عوامل مؤثر بر ترشح

تولید و ترشح هورمون های تیروئید ی تحت تنظیم هورمون تحریک کننده تیروئید ( TSH یا تیروتروفین) است که از غده هیپوفیز ترشح می شود. ترشح TSH نیز به وسیله هورمون آزاد کننده تیروتروفین (TRH) افزایش می یابد که در هیپوتالاموس ساخته می شود. سوماتوستاتین و فیدیک هورمون های تیروئید ی، اثرات TSH راکاهش می دهند. البته هورمون های تیروئید با تأثیر بر هیپوتالاموس می توانند ترشح TRH رانیز کاهش دهند.

اختلالات

عوارض ناشی از اختلالات تیروئید به صورت کم کاری یا پرکاری بروز می کند. کم کاری تیروئید به کندی خود را نشان می دهد. کم کاری به دلایل زیر ممکن است رخ دهد:

•  ناتوانی غده تیروئید در ساخت ن هورمون های تیروئید؛ به علت کمبود ید یا فقدان آنزیمهای موردنیاز برای تولید هورمون

•  اختلال در ترشح TSH از غده هیپوفیز

•  اختلال در ترشح TRH از هیپوتالاموس

•  نوعی بیماری خود ایمنی که به تخریب سلول های غده تیروئیدی می انجامد و به بیماری هاشیموتو مشهور است.

•  مقاومت بافت هدف به هورمون های تیروئید به علت نقص مادرزادی در گیرنده های هورمون های تیروئید

معمول ترین علت پرکاری تیروئید بیماری گریوز است. این بیماری نوعی بیماری خود ایمنی است که به علت تولید پادتن علیه گیرنده TSH ایجاد می شود. این پادتن باعث تحریک بیش از اندازه این گیرنده ها و بنابراین تقویت تولید و ترشح هورمون های تیروئید می شود . از عوامل دیگر می توان به موارد زیر اشاره کرد:

•  سلولهای سرطانی تولید کننده TSH در غده هیپوفیز

•  سلولهای سرطانی ترشح کننده TRH در هیپوتالاموس

•  تجویز بیش از اندازه ید

علائم اختلالات تیروئید
پرکاری	کم کاری
افزایش دمای بدن	خشکی پوست
افزایش فشار خون	ریزش مو
کاهش وزن	کندی رشد
افزایش اشتها	سفتی ماهیچه ها
تعرق فراوان	خواب آلودگی، احساس خستگی
پریشانی و نگرانی	کاهش ضربان قلب
قطع قاعدگی	یبوست
گواتر	گواتر

 

اهمیت اندازه گیری T3

باوجود تبدیل شدن T4 به T3 در بافت های محیطی، باز هم مقدار T4 در خون از T3 بسیار بیشتر است. بنابراین، اندازه گیری T3 ب و طور معمول ضروری نیست. به عنوان مثال، در شروع کم کاری تیروئید با کاهش فعالیت تیروئید، T4 کاهش می یابد ولی چون در بافت های محیطی T4 به T3 تبدیل می شود ، مقدار T3 کاهش نمی یابد. زیرا T4 بیشتری به T3 تبدیل می شود. از این رو، با وجودی که در این شرایط رابطه معکوسی بین T4 و TSH وجود دارد، اما تغییر چندانی در میزان T3 مشاهده نمی شود. بنابراین، اندازه گیری آن به تشخیص کمکی نمی کند. اما ، در دو مورد اندازه گیری T3 ضروری است.

•  اشکال در عملکرد بافتهای محیطی که T4 را به T3 تبدیل می کنند؛ در این مورد، با وجودی که سطح TSH و T4 عادی است، اما سطح T3 پایین است. در این مواقع، به جای تولید T3 از T4 ، هورمون غیر فعالی به نام rT3 (تری یدوتیروئین معکوس) ساخته می شود. با توجه به این که اندازه گیری rT3 انجام نمی شود، به اندازه گیری T3 اکتفا می کنیم. کاهش T3 ، بیان کننده اختلال در بافتهای محیطی است.

•  تیروتوکسیکوز T3 ؛ در این حالت، با وجود عادی بودن سطح T4 و TSH ، به دلیل افزایش تولید T3 درتیروئید، مقدار آن در خون بالا می رود و چون هورمون فعال T3 است ، عوارض پرکاری تیروئید را در غیاب افزایش T4 و TSH مشاهده می کنیم.

اصطلاحات ایمونولوِژی

) واکنش های آگلوتیناسیون :

به هم چسبیدن میکروارگانیسم ها و بعضی از کلاس های آنتی بادی ایجاد شده بر علیه آنها. به این آنتی بادی ها "آگلوتینین" و به این خاصیت "آگلوتیناسیون" گفته می شود.

2)واکنش های پرسی پیتاسیون:

رسوب بعضی از آنتی بادی ها و ملکول های مواد محلول ( آنتی ژن محلول).به آنتی بادی "پرسیپیتین" و این واکنش را "پرسی پیتاسیون " میگویند.

3) واکنش های فلوکولاسیون:

وقتی آنتی ژن به صورت ذرات کلوئیدی باشد (مثل کاردیولیپین قلب در تست VDRL ) واکنش را "فلوکولاسیون" نامند.

4) واکنش های هماگلوتیناسیون:

اگر آنتی ژن غیرمحلول گلبول قرمز باشد واکنش بین گلبول های قرمز و آنتی بادی ضد آنرا "هماگلوتیناسیون" می نامند.

5) Themass action theory :

اتصال آنتی ژن به آنتی بادی اختصاصی و دوطرفه است و از قوانین تئوری عکس العمل بین اسیدهای ضعیف و بازهای ضعیف پیروی می کند.

6) غلظت اپتیمم آنتی بادی و آنتی ژن :

غلظتی از آنتی ژن و آنتی بادی که موجب حداکثر واکنش سرولوژی می گردد.

7) پدیده prozone  :

بیشتر بودن مقدار آنتی بادی نسبت به آنتی ژن

8) پدیده  post zone:  

کاهش مقدار آنتی بادی متصل به آنتی ژن

9)  آنتی بادی هتروفیل:

نوعی آنتی بادی اکثرا از کلاس IgM  که با آنتی ژن های متنوعی از منابع مختلف واکنش میدهد.( در بیماری منونوکلئوز عفونی)

10)  آگلوتینین های سرد:

نوعی اتو آنتی بادی از جنس گلیکو پروتئین و یا گلیکو لیپید از کلاس IgM که با بعضی از آنتیژن های گروه خونی در سطح گلبول های قرمز در حرارت های پایین تر از دمای بدن واکنش می دهند.(در سیستم آنتی ژنی I/i)

11)  کرایو گلوبولین ها :

پروتئین های سرمی اکثرا از نوع ایمونوگلوبولین ها کی بصورت قابل برگشت در درجات پایین رسوب می کند.

12)  آزمایش کومبس:

از این تست برای شناسایی آنتی بادی ها با قدرت اتصال به آنتی ژن ولی فاقد قدرت آگلوتیناسیون استفاده می شود. این آنتی بادی ها ناقص یا مصدود کننده می باشند.

13)  فیکساسیون کمپلمان:

مصرف کمپلمان جهت تعیین و اندازه گیری آنتی بادی ها- آنتی ژن ها یا هردو

14)  آرتریت روماتوئید:

نوعی بیماری مزمن کمپلکس ایمنی موضعی و جزو بیماری های خودایمنی میباشد که با تست RF  مثبت همراه است.

15)  پروتئین های فاز حاد:

بر اثر ضایعات بافتی- نکروز- التهاب- عفونت ها- اعمال جراحی یا سرطان ها در سرم و پلاسما ایجاد می شود. مثل CRP

16)  تست ASO (آنتی استرپتولیزین O):

تعیین تیتر آنتی بادی ایجاد شده علیه استرپتولیزین O از باکتری استرپتوکک. اساس تست خنثی سازی آنزیم میباشد.تیتر بالا تر از Todd 200 نشانه ی بیماری است.

17)  بیماری منونوکلئوز عفونی:

نوعی بیماری ویروسی توسط ویروس اپشتن بار (EBV) که تست تشخیصی آنPaull-Bunnell    میباشد.

18)  Davidsoin Test:

آزمایش تاییدی پس از مثبت شدن آزمایش پال-نوبل

19)  آزمایش ویدال:

برای تشخیص بیماری حصبه (تیفوئید) و شبه حصبه (پاراتیفوئید) استفاده میشود. در 90% تا 95% مبتلایان به سالمونلا از هفته چهارم به بعد تست مثبت میشود. وجود تیتر آنتی بادی 80/1در برابر آنتی ژن O وتیتر 40/1در برابر آنتی ژن H فرد مشکوک به بیماری می باشد. تیتر Vi در حاملین سالم بیشتر از دو آنتی ژن دیگر است.

20)  آزمایش رایت:

تست سرولوژیک برای شناسایی بروسلوز علاوه بر این تست از تست 2MEنیز در تشخیص این بیماری استفاده می شود.

21)  آزمایش وایل- فلیکس:

سزم مبتلایان به بیماری تب تیفوسی سوش هایی از باکتری پروتئوس را به شدت آگلوتینه میکند.

22)  راژین سفلیس:

نوعی آنتی بادی که در مبتلایان به سفلیس ایجاد می شود تست های تشخیصی آن (RPR  (Rapid Plasma Reagin  و (VDRL (Veneral Disease Research Laboratoryو( ART (Automated Reagin Test میباشد.

23)  آنتی بادی دونات لنداشتاینر:

نوعی آنتی بادی در مرحله سوم بیماری سفلیس خصوصا فرم مادرزادی ایجاد میشود و از گروه آگلوتین های سرد می باشد.

24)  تست کولمر یا ثبوت مکمل رایتر:

تستی برای شناسایی آنتی بادی گروه ترپونما بوده ولی تست اختصاصی این بیماری نیست. جواب منفی آن دارای ارزش زیادی میباشد.

25)  تست بی حرکت کردن ترپونما پالیدوم:

تست اختصاصی شناسایی سفلیس بوده . سوش مصرفی دراین تست سوش نیکلس میباشد.

26)  تست پوستی توبرکلین:

در این تست از PPD  یا پروتئین خالص شده مایکو باکتریوم ها استفاده می شود . رایج ترین تست پوستی توبرکولین تست مانتو می باشد .

27)  تست پوستی لپرومن:

جهت بررسی ایمنی افراد نسبت به مایکو باکتریوم لپره

28)  تست فوشای:

تست پوستی تاخیری کاملا اختصاصی در تشخیص تولارمی

29)  تست لیشمانین یا مونته نگرو:

تست پوستی که در مطالعات اپیدمیولوژیکی و انجام واکسیناسیون و تشخیص بیماری به کار میرود

30)  Kveim test:

تست پوستی تاخیری جهت شناسایی بیماران مبتلا به سارکوئیدوز

31)  تست پوستی کازونی:

تست پوستی فوری در تشخیص بیماری کیست هیداتید (نوعی بیماری با انگل اکینو کوکوس)

32)  تست پوستی شیک:

تعیین مصونیت افراد در برابر بیماری دیفتری

33)  تست پوستی دیک:

جهت بررسی مقاومت افراد نسبت به بیماری مخملک

34)  تست پوستی شولتز- شارلتون:

تشخیص مخملک

هموگلوبین

مقدمه

با استفاده از روش کنترل شخصی قند خون شما می توانید در هر ساعت از شبانه روز از مقدار قند خون مطلع شوید ولی قادر به این پیش بینی نیستید که قند خون شما روی هم رفته طی ماههای گذشته چقدر بالاتر از مقدار طبیعی بوده است. آزمایش "هموگلوبین A1C" دقیقاً همین کار را انجام می دهد. در واقع این آزمایش بهترین وسیله بریا ارزیابی بلند مدت قند خون طی 3-2 ماه اخیر است. این آزمایش به شما و پزشک معالجتان نشان می دهد که برنامه درمان و کنترل دیابت شما تا چه حد موفقیت آمیز بوده است. مزیت دیگر آزمایش هموگلوبین A1C اینست که می توان مشکلاتی مانند قند خون بالای بعد از غذا و یا در طول شب را که گاهی اوقات توسط اندازه گیری با گلوکومتر تشخیص داده نمی شود به خوبی شناسایی کند.

» اساس آزمایش هموگلوبینA1C

در توضیح این آزمایش باید گفت که اصولاً هموگلوبین یکی از پروتئین های داخل گلبول های قرمز است و وظیفه حمل اکسیژن در خون را بر عهده دارد. هموگلوبین نیز مانند تمام پروتئین های دیگر بدن با قندها از جمله گلوکز ترکیب می شود. این ترکیب تا زمانی که گلبول قرمز در خون زنده است (تقریباً 120 روز) پایدار می باشد و این اساس آزمایش هموگلوبین A1C را تشکیل می دهد که هر چقدر میزان قند خون شما در طول 3-2 ماه گذشته بالاتر از مقدار طبیعی باشد، درصد هموگلوبین A1C خون شما با گلوکز ترکیب شده است نیز بیشتر خواهد بود. به عنوان مثال مقدار هموگلوبینA1C  بین 6، 7و 8 درصد به ترتیب بیانگر قند خون 120mg/dlو 150mg/dlو 180mg/dl طی 3-2 ماه گذشته است.

 

در افراد دیابتی مقدار هموگلوبین A1C که با گلوکز ترکیب شده است کمتر از 6 درصد می باشد. در افراد مبتلا به دیابت این درصد بر اساس نحوه کنترل دیابت و قند خون متفاوت است. هموگلوبین A1C کمتر از 7 درصد بیانگر کنترل دیابت و قند خون می باشد و مقادیر بالای 8 درصد نشان می دهد که شما باید در روش درمان دیابت خود تجدید نظر کنید. بنابراین هدف از درمان موفق دیابت رساندن مقدار هموگلوبین A1C به کمتر از 7 درصد می باشد. البته تحقیقات نشان داده اند که کاهش مقدار هموگلوبین A1C به هر میزان باعث کاهش عوارض بلند مدت دیابت خواهد شد و این امر به مقدار هموگلوبین A1C اولیه بستگی ندارن.

» مقادیر ایده آل هموگلوبین A1C در سنین مختلف

 مقدار ایده آل هموگلوبین A1C در سنین مختلف متفاوت است. به عنوان مثال از آنجایی که هر چه مقدار این هموگلوبین پایینتر باشد، احتمال بروز حملات هیپوگلیسیمی (پایین افتادن قند خون) نیز بیشتر خواهد بود، در کودکان قبل از سنین دبستان که وجود قند خون پایین برای سلول مغزی در حال رشد خطرناک و مضر است مقدار ایده آل هموگلوبین A1C نسبت به افراد در سنین بالاتر بیشتر است. در ادامه مقادیر ایده آل و هدف هموگلوبین A1C در سنین مختلف آورده شده اند:

مقادیر ایده آل هموگلوبین A1C در سنین مختلف
بالای 18 سال	کمتر از 7 درصد
بین 18-12 سال	کمتر از 8 درصد
بین 12-6 سال	کمتر از 8/5 درصد
زیر 6 سال	کمتر از 9 درصد

 

» آیا آزمایش هموگلوبین A1C را باید در ساعات مشخصی از روز یا بصورت ناشتا انجام داد؟

 آزمایش هموگلوبین A1C را می توان در هر ساعتی از شبانه روز انجام داد و نیازی به ناشتا بودن نمی باشد. همچنین نتیجه این آزمایش بر خلاف آزمایشهای شخصی قند خون ارتباطی با نوع تغذیه و فعالیت بدنی و یا وعضیت روحی شما در روز آزمایش ندارد؛ ولی اگر شما دچار هرگونه کسالت بیماری هستید بهتر است انجام آزمایش هموگلوبین A1C را به روز دیگری موکول کنید. زیرا این احتمال وجود دارد که آزمایش به طور کاذب بالا برود.

» تفاوت نتایج آزمایش هموگلوبین A1C در آزمایشگاههای مختلف

از آنجایی که روشهای اندازه گیری هموگلوبین A1C در آزمایشهگاههای مختلف متفاوت است، نتایج این آزمایش نیز متفاوت خواهد بود. به عنوان مثال در یک آزمایشگاه ممکن است نتیجه 6 درصد به عنوان نتیجه طبیعی و در دیگری به عنوان قند خون بالا طلقی شود. بنابراین همیشه با پزشک خود در مورد نتیجه آزمایش هموگلوبین A1C مشورت کنید و همچنین آگاه باشید که با تعویض ازمایشگاه ممکن است نتیجه آزمایش A1C نیز تغییر کند. پس همیشه یک آزمایشگاه مشخص را برای انجام این آزمایش در نظر بگیرید.

» آیا آزمایش هموگلوبین A1C می تواند جایگزین آزمایشهای روزانه شود؟

در پایان ذکر این نکته لازم است که آزمایش هموگلوبین A1C به هیچ عنوان جایگزین آزمایشهای روزانه شخصی قند خون نمی شود و نمی تواند به عنوان مثال آنرا مبنای اضافه یا کم کردن مقدار تزریق روزانه انسولین قرار داد. در واقع جهت کنترل موثر دیابت انجام مرتب آزمایش شخصی قند خون و نیز آزمایش هموگلوبین A1C هر 3-2 ماه یکبار، هر دو به یک اندازه از اهمییت برخوردارند.

»  ارتباط آزمایش هموگلوبین A1C با عوارض دیابت

نمودار روبرو، احتمال بروز عوارض دیابت را بر حسب میزان HbA1c خون نشان می دهد.

Reyinopatia = عوارض چشمی
Nefropatia = عوارض پاها
Neuropatia = عوارض عصبی
Micro albuminuria = میکرو آلبومین

 

 

» منابع:

•  کتاب دیابت راه درمان، از مجموعه کتابهای "آموزش دیابت گابریک"

سل کانتر

نالایزرهای هماتولوژی به روش امپدانس الکتریکی
آنالایزرهای هماتولوژی یا سل کانترها ، دستگاه های تمام اتوماتیکی هستند که برای اندازه گیری کمی پارامترهای خون در آزمایشگاه های پزشکی مورد استفاده قرار می گیرند . وظیفه اصلی این دستگاه ها تهیه گزارش سریع و دقیق به روشی ساده از پارامترهای اصلی خون است ، به نحوی که نمونه های غیر طبیعی از نمونه های طبیعی تفکیک گردیده و جهت انجام بررسی های بیشتر آنها از روش های متداول دیگر کمک گرفته می شود .

اجزای اصلی سل کانتر
سل کانترها معمولا از سه بخش اصلی هیدرولیک ، پنوماتیک و الکترونیکی تشکیل می گردند .

وظایف سیستم هیدرولیک
وظایف سیستم هیدرولیک شامل برداشت محصول های مورد نیاز دستگاه و نمونه خون یا Aspirating ، تخلیه
محلول ها یا خون برداشت شده یا Diapensing ، رقیق سازی نمونه یا Diluting، مخلوط کردن نمونه و محلول ها یا Mixing و افزایش محلول لیز کننده یا Lysing است .

وظایف سیستم پنوماتیک
وظیفه اصلی سیستم پنوماتیک تولید خلاء یا فشار ثابت جهت کنترل دریچه ها و همچنین کنترل حرکت محلول ها و نمونه در داخل سیستم هیدولیک است .

وظایف سیستم الکترونیکی
این سیستم توسط یک ریز پردازنده ( میکروپروسسور ) کنترل می شود و وظایف زیر را به عهده دارد :
1 ) اندازه گیری وپردازش سیگنال های حاصل از تغییر امپدانس
2 ) محاسبه و انتقال نتایج به چاپگر یا هر خروجی دلخواه در سیستم
3 ) ترسیم گراف پارامترهای اصلی
4 ) کنترل زمان اندازه گیری و توالی تست ها
5 ) اجرای برنامه Q.C و کالیبراسیون سیستم
6 ) ذخیره و بازیابی ( Save and Load ) نتایج

محلول ها و مواد مورد نیاز در دستگاه سل کانتر
الف ) محلول ایزوتون یا Diluent : برای رقیق کردن خون از یک محلول ایزوتونیک که می تواند محیطی شبیه پلاسمای خون را تأمین نماید ، استفاده می شود . بدین ترتیب که یک رسانای مناسب جهت شمارش سلول های خونی ایجاد می گردد .
ب ) محلول لیز کننده یا Lyse از این محلول برای از بین بردن غشای سلول های قرمز در کاپیلاری مخصوص شمارش WBC استفاده می شود ، بدین ترتیب تداخل اندازه بین سلول های قرمز و سفید در شمارش آنها از بین می رود . همچنین از جذب نوری مخلوطی که از لایزوهموگلوبین تشکیل گردیده است ، برای اندازه گیری غلظت هموگلوبین استفاده می شود .
ج ) محلول شستشو یا Rinse : محلول شستشو نوعی دترجنت است که برای شستشوی تیوب ها و کاپیلاری ها و مرطوب نگه داشتن آنها پس از هر سیکل اندازه گیری مورد استفاده قرار می گیرد .
د ) محلول شستشوی آنزیماتیک یا E – Z Cleanser : یک محلول آنزیمی مخصوص است که برای پاک کردن بهتر تیوب ها وکاپیلاری به صورت روزانه مورد استفاده قرار می گیرد ( قبل از خاموش کردن دستگاه ) و ضرری برای قسمت های پلاستیکی دستگاه ندارد .
ه ) محلول پاک کننده پروب ها یا Probe Cleanser : از این محلول برای پاک کردن و حل کردن لخته خون های به جای مانده در پروب ها و تیوب ها و کاپیلاری دستگاه استفاده می شود و معمولا این محلول باید 15 دقیقه در این مسیرها قرار گیرد تا مؤثر واقع شود .
و ) کالیبراتور : یک محصول خنوی با پارامترها و مقادیر مشخص و ثابت است که به صورت تجارتی و مطابق با استانداردهای مرجع پزشکی تولید می شود و از آن برای کالیبره کردن دستگاه سل کانتر استفاده می شود .
ز ) کنترل : یک محصول خونی با پارامترها و مقادیر مشخص وثابت است که به صورت تجارتی در سه نوع Low ، Normal و High تولید می شود . خون کنترل باید روزانه برای چک کردن عملکرد دستگاه سل کانتر مورد استفاده قرار گیرد .

اصول شمارش سلول های خونی
نمونه رقیق شده مورد اندازه گیری توسط یک فشار منفی به داخل روزنه WBC و RBC مکش می شود . در سیستم اندازه گیری ، یک لوله شیشه ای دقیق که لوله اندازه گیری نامیده می شود ، وجود دارد که وظیفه آن کنترل ثابت بودن حجم نمونه مورد اندازه گیری در طول یک سیکل شمارش است . در بالا و پایین این لوله اندازه گیری دو سنسور نوری قرار داده شده که فاصله بین این دو سنسور ، حجم نمونه مورد اندازه گیری را مشخص می نماید و از آنجایی که این فاصله همیشه ثابت است ، حجم های اندازه گیری شده در دیسک های مختلف شمارش نیز ثابت است .
سلول های سفید خون ( WBC ) ، سلول های قرمز خون ( RBC ) و پلاکت ها به روش امپدانس الکتریکی شمارش شده و سایز بندی می شوند . این روش بر اساس اندازه گیری تغییرات در مقاومت الکتریکی بین دو الکترود مثبت و منفی پایه گذاری شده است . شایان ذکر است که تغییرات در مقاومت الکتریکی بین دو الکترود ، ناشی از عبور ذرات و سلول های خونی با اندازه های مختلف از روزنه بین الکترودهای مثبت و منفی است . الکترودها در زیر سطح محلول در دو طرف یک روزنه که Aperture نامیده می شود ، قرار داده شده اند و تشکیل یک مسیر الکتریکی را می دهند .
سلول های خونی دارای اندازه های مختلفی هستند . بر اساس این اندازه ها ، هر سلول که از درون روزنه عبور نماید موجب افزایش امپدانس الکتریکی بین دو الکترود می شود . بدین ترتیب می توان امپدانس های ایجاد شده را به سلول های مشخص نسبت داد .
دستگاه سل کانتر سلول های خونی را به تنهایی شمارش و بر اساس اندازه دسته بندی می نماید . حجم مشخصی از نمونه رقیق شده آماده قرائت از روزنه 70 میکرومتری RBC و نیز از روزنه 100 میکرومتری WBC عبور نموده و شمارش انجام می گیرد . همچنین یک سیستم نوری برای قرائت هموگلوبین در دستگاه سل کانتر طراحی شده است . این سیستم دارای دو سنسور نوری است . وقتی محلول آماده شمارش از سنسور بالایی عبور می نماید ، سیکل شمارش آغاز می گردد و با عبور از مقابل سنسور پایینی این سیکل خاتمه می یابد ، لذا در کلیه سیکل های شمارش حجم ثابت و مشخصی از محلول آماده شمارش می شود . بنابراین اگر یک حباب و یا یک لخته خون در محلول آماده وجود داشته باشد ، سیستم سریعا اخطار می دهد و اپراتور متوجه خطا در شمارش می گردد .

سیستم نوری جهت اندازه گیری و ثبت حجم اندازه گیری

DILUTION
در خون کامل سلول ها بسیار نزدیک به یکدیگر هستند ، بنابراین برای جداسازی و روان سازی آن باید از یک محلول رقیق ساز ایزوتونیک استفاده کنیم . در سل کانترهایی که به روش امپدانس الکتریکی کار می کنند ، به دو روش می توان سیکل اندازه گیری را آغاز نمود :روش اندازه گیری خون کامل و روش اندازه گیری خون رقیق شده.

روش اندازه گیری خون کامل
در این روش 13 میکرولیتر از خون کامل توسط دستگاه مکش می شود ، سپس با 5/3 میلی لیتر محلول ایزوتون رقیق می گردد ( 269 : 1 نسبت رقیق سازی اولیه ) . سپس این محلول رقیق شده اولیه به دو قسمت تقسیم
می گردد :
الف ) 6/15 میکرولیتر از محلول رقیق شده اولیه مکش می شود و با 6/2 میلی لیتر محلول ایزوتون مجددا رقیق می گردد ( رقیق سازی ثانویه 44833 : 1 ) . این محلول برای شمارش سلول های قرمز خون ( RBC) و پلاکت ها ( PLT ) مورد استفاده قرار می گیرد .
ب ) بقیه محلول رقیق شده با نیم میلی لیتر محلول لایز ترکیب می شود ( نسبت رقیق سازی ثانویه 308 : 1 ) . این محلول برای شمارش سلول های سفید ( WBC ) و اندازه گیری غلظت HGB مورد استفاده قرار می گیرد .
روش اندازه گیری خون رقیق شده
در این روش اپراتور ابتدا 20 میکرولیتر از خون کامل را با 6/1 میلی لیتر محلول ایزوتون رقیق می سازد ( نسبت
رقیق سازی خارجی 80 : 1 ) ، سپس 7/0 میلی لیتر از محلول رقیق شده خارجی توسط دستگاه مکش می شود و مجددا با 5/2 میلی لیتر محلول ایزوتون رقیق می گردد ( نسبت رقیق سازی اولیه در داخل دستگاه 366 : 1 ) ، سپس این محلول رقیق شده اولیه به دو قسمت زیر تقسیم می گردد:
الف ) 8/24 میکرولیتر از محلول رقیق شده اولیه مکش شده و مجددا با 3 میلی لیتر محلول ایزوتون رقیق
می گردد ( نسبت رقیق سازی ثانویه 44274 : 1 ) . این محلول برای شمارش های RBC و PLT مورد استفاده قرار می گیرد .
ب ) بقیه محلول رقیق شده اولیه با 36/0 میلی لیتر محلول لایز ترکیب شده و برای شمارش WBC و اندازه گیری غلظت HGB مورد استفاده قرا می گیرد ( نسبت رقیق سازی ثانویه 366 : 1 ) .

هنگامی که سلول های خون از روزنه مخصوص شمارش عبور می نمایند ، به طور لحظه ای تغییراتی در امپدانس و الکترود مثبت و منفی دو طرف روزنه ایجاد می شود و چون این تغییر امپدانس ارتباط مستقیمی با اندازه سلول عبور کرده دارد ، می توان امپدانس های ایجاد شده را به نوع سلول ارتباط داد .
در دستگاه سل کانتر ، امپدانس های تغییر یافته تقویت می شوند.

برنامه ی درسی دوره کارشناسی ناپیوسته علوم ازمایشگاه

برنامه درسي دوره كارشناسي نا پيوسته علوم آزمايشگاهي

توجه: اين برنامه ها براي اولين بار توسط دانشگاه علوم پزشكي تهران با فرمت HTML تهيه و بر روي اينترنت قرار داده شده است. هرگونه استفاده تجاري يا قراردادن صفحات بر روي سايت هاي ديگر، بدون اجازه كتبي از معاونت آموزشي دانشگاه علوم پزشكي تهران ممنوع است.

فصل اول

مشخصات كلي دوره كارشناسي

ناپيوسته علوم آزمايشگاهي

مشخصات دوره كارشناسي ناپيوسته علوم آزمايشگاهي

Clinical Laboratory Sciences

1- تعريف رشته:

رشته كارشناسي ناپيوسته علوم آزمايشگاهي شاخه‌اي از علوم پزشكي است كه دانش‌آموختگان آن طي دوره آموزش تكميلي بعد از دوره كارداني، علوم مربوط به تشخيص پزشكي را فرا گرفته تا با بررسي آزمايشگاهي خون، ديگر مايعات و انساج بدن انسان طبق اصول علمي و روش‌هاي رايج تحت نظر كارشناسان ارشد و متخصصين مربوطه، به پزشكان در تشخيص بيماري، پيگيري درمان و حفظ سلامت افراد جامعه زير نظر پاتولوژيست يا متخصصين علوم آزمايشگاهي ياري نمايند.

2- تاريخچه رشته و پيشرفتهاي جديد:

علوم آزمايشگاهي كه قبلاً بنام مديكال تكنولوژي معروف بود در سال 1976 National Credentiating Agency آنرابه Medical Laboratory Sciences (MLS) تغيير داد، اكثراً معتقدند كه نام جديد وظايف حرفه‌اي شاغلين اين رشته را بهتر بيان مي‌كند.

در حال حاضر در اكثر دانشگاههاي جهان اين رشته بنامهاي Medical Laboratory Sceinces و يا Clinical Laboratory Sciences وجود دارد.

در ايران نيز تا قبل از انقلاب فرهنگي در اكثر دانشكده هاي پزشكي دوره چهار ساله كارشناسي پيوسته علوم آزمايشگاهي داير بود كه بعد از انقلاب فرهنگي به كارداني و دكتري حرفه‌اي و سپس به كارداني و كارشناسي ناپيوسته تغيير يافت كه هنوز اين روند ادامه دارد.

شاخه‌هاي اين رشته شامل: شيمي باليني، هماتولوژي، ايمونولوژي، ايمونوهماتولوژي، انگل شناسي، قارچ شناسي، باكتري شناسي و ويروس شناسي بوده كه در هركدام پيشرفتهاي زيادي ايجاد شده است، بطوريكه براي هركدام دوره‌هاي كارشناسي ارشد و دكتراي تخصصي (Ph.D) وجود دارد.

فارغ التحصيلان دوره كارشناسي علوم آزمايشگاهي مي‌توانند در امتحان ورودي يكي از اين رشته‌ها شركت و درصورت قبولي تا سطح كارشناسي ارشد و سپس دكتراي تخصصي (Ph.D) ادامه تحصيل دهند. لذا به منظور آموزش روشهاي جديد تشخيصي، بازنگري در برنامه آموزشي اين دوره بعد از 8 سال ضروري به نظر مي‌رسيد. شاغلين اين رشته از انواع روشهاي مختلف آزمايشگاهي شامل: مطالعات ميكروسكوپي، آزمايشات ايمونولوژيكي، روشهاي مختلف تجزيه شيميايي، روشهاي تشخيص مولكولي و شناسايي باكتريولوژيكي استفاده مي‌كنند.

3- ارزش‌ها و باورها (فلسفه برنامه):

دانش آموختگان رشته كارشناسي ناپيوسته علوم آزمايشگاهي بايد علاوه بر كسب مهارتهاي تشخيص آزمايشگاهي روتين و اختصاصي با توجه به مباني الهي و ارزشهاي اخلاقي و اعتقادي حاكم بر جامعه براي حفظ حقوق بيماران از هر جنس، نژاد، رنگ و مذهب ارزش نهاده و به سلامتي جسمي، روحي و اجتماعي بيمار اهميت دهند.

دانش آموختگان اين رشته با عنايت به برابري انسانها و عدالت اجتماعي بايد با بيماران بطور يكسان برخورد نموده و براساس وظايف حرفه‌اي تعريف شده براي كارشناس علوم آزمايشگاهي در انجام وظايف محوله به انجام وظايف تشخيص آزمايشگاهي و پژوهشي زير نظر پاتولوژيست يا متخصصين علوم آزمايشگاهي بپردازند.

4- مأموريت برنامه آموزشي در تربيت نيروي انساني:

مأموريت دوره كارشناسي ناپيوسته علوم آزمايشگاهي تربيت افرادي است كه بتوانند در ابعاد تشخيصي درماني و بهداشتي تحت نظر كارشناسان ارشد و متخصصين مربوطه در آزمايشگاههاي باليني و آزمايشگاههاي مراكز بهداشتي با بكارگيري دانش فني و دستگاههاي الكترونيكي، آزمايشات روتين و اختصاصي مورد درخواست پزشكان را انجام داده و با بكارگيري روشهاي كنترل كيفي از صحت و دقت داده‌هاي بدست آمده اطمينان كامل حاصل نموده و آن را گزارش نمايند.

اطلاعات و نتايج بدست آمده از اين آزمايشات پزشك را در تشخيص بيماري، روند درمان و حفظ سلامت افراد جامعه ياري مي‌دهد. نظر به اينكه اين علم در حال تغيير و توسعه مستمر است، فارغ التحصيلان اين رشته بايد به نحوي آموزش ببينند كه دانش و مهارت كافي براي تطبيق خود با تكنولوژي جديد را داشته باشند.

5- چشم انداز برنامه آموزشي در تربيت نيروي انساني:

انتظار مي‌رود رشته كارشناسي علوم آزمايشگاهي باتوجه به پيشرفت‌هاي جديد با اجراي اين برنامه همچنان جزو رشته‌هاي شاخص در دانشگاههاي علوم پزشكي باقي بماند، به نحوي كه آزمايشگاههاي باليني، بهداشتي، تحقيقاتي و كارخانجات و شركتهاي توليد و پخش مواد و وسايل آزمايشگاهي در آينده نيز به خدمات آن كاملاً نياز داشته باشند.

6- اهداف كلي:

هدف از برنامه آموزش كارشناس علوم آزمايشگاهي تربيت دانش آموختگاني است كه:

الف) درك كافي از انسان، فرهنگ حاكم بر جامعه و محيط اطراف داشته باشند.

ب) از عهده انجام آزمايشات معمول و اختصاصي و اعمال روشهاي كنترل كيفي در آزمايشگاههاي باليني برآيند.

ج) از عهده انجام آزمايشات معمول و اختصاصي و برنامه‌هاي اپيدميولوژي در آزمايشگاههاي مراكز بهداشتي برآيند.

د) در تعالي بهداشت و حفظ سلامتي و رضايتمندي بيمار كوشا بوده و به اولويت‌ها و فوريت‌هاي درماني توجه خاص داشته باشند.

هـ) بتوانند بعنوان همكار و بازوي كارآمد در انجام آزمايشات طرح‌هاي تحقيقاتي به محققين كشور در حيطه‌هاي بهداشتي و درماني كمك كنند.

7 و 8- نقش و وظايف حرفه‌اي دانش آموختگان:

وظايف دانش آموختگان، اين دوره شامل نقش‌هاي: تشخيصي، مراقبتي، ارتباطي و آموزشي و پژوهشي مي‌باشد كه تحت نظر كارشناسان ارشد و متخصصين مربوطه انجام مي‌شود.

1- خواندن نام كامل و كوتاه آزمايشات روتين و اختصاصي تشخيصي

2- انجام روشهاي مختلف آزمايشات روتين و اختصاصي درخواستي

3- انجام طرق صحيح انواع نمونه‌گيري‌ها از جمله ضايعات عفوني و رعايت شرايط لازم

4- رعايت نمودن زمان صحيح انجام هر آزمايش و شرايط نگهداري و ذخيره نمونه ها

5- گزارش هر آزمايش و كنترل فرم هاي تايپ شده

6- انجام آزمايشات اورژانس و گزارش سريع آنها به مسئول فني

7- بررسي و كنترل نتايج بدست آمده براي حصول اطمينان و تطبيق با سير نتايج آزمايشات هر بيمار

8- اعمال روشهاي كنترل كيفي و ثبت نتايج در دفاتر مخصوص و رسم نمودارها

9- كنترل شرايط بيمار از نظر آمادگي‌هاي قبل از نمونه‌گيري (شامل ناشتا بودن و غيره)

10- مراقبت از بيمار در حين نمونه‌گيري و پس از آن

11- رعايت كليه اصول اخلاقي و بهداشتي در حين نمونه‌گيري

12- كنترل و بازديد مداوم از كليه وسايل آزمايشگاهي و حصول اطمينان از كاركرد صحيح آنها

13- بازديد از وسايل و تجهيزات آزمايشگاهي در حين آزمايش و بعد از آزمايش كه آيا استفاده، شستشو و تميز نمودن آنها طبق دستورالعمل‌هاي موجود توسط فرد مسئول انجام شده يا خير.

14- مراقبت از خود و كاركنان زير نظر درمورد رعايت اصول ايمني بخصوص درموقع كار با موادشيميائي، آتش زا و عوامل عفوني

15- ارتباط با بيمار و همراهان

16- ارتباط با كاركنان فني و غيرفني از جمله كاركنان دفتري، خون‌گيرها، كاردان‌ها و كارشناسان ارشد، متخصصين علوم آزمايشگاهي و آسيب شناسي

17- ارتباط با بخشهاي مختلف بيمارستان و يا مراكز بهداشتي درماني شامل: كاركنان درماني، اداري و خدماتي

18- آموزش به بيمار درمورد رعايت شرايط و اصول اوليه لازم براي تهيه نمونه هر آزمايش و نحوه جمع‌آوري مايعات بدن

19- آموزش لوله‌شور و نظافتچي در مورد شستشو لوازم آزمايشگاهي و رعايت اصول بهداشتي در نظافت آزمايشگاه، جمع آوري زباله ها و غيره

20- راهنمائي و رفع اشكال كاردان‌ها

9- استراتژي هاي اجراي برنامه:

برنامه آموزشي مقطع كارشناسي ناپيوسته علوم آزمايشگاهي طوري تدوين شده است كه داراي استراتژي‌هاي زير باشد:

- تلفيق آموزش‌هاي نظري با كار عملي و عرصه واقعي است.

- از اصول و فنون جديد روش تدريس و يادگيري در حيطه‌هاي نظري، عملي و كارآموزي در عرصه استفاده شده است.

- دانش آموختگان علاوه بر راهنمائي و رفع اشكال كاردان‌ها از توانائي خودآموزي و يادگيري مستمر بهره مند بوده و قدرت تطبيق خود با تكنولوژي جديد را دارند (خودآموزي و يادگيري مستمر).

10- شرايط و نحوه پذيرش دانشجو

پذيرش دانشجو براي مقطع كارشناسي ناپيوسته علوم آزمايشگاهي، از طريق آزمون كارداني به كارشناسي ناپيوسته انجام مي‌گيرد.

مدارك مورد پذيرش:

- كارداني علوم آزمايشگاهي

مواد امتحاني و ضرايب:

نام درس	ضرايب
بيوشيمي	3
ايمونولوژي و سرولوژي	2
خون شناسي و انتقال خون	2
انگل شناسي و قارچ شناسي	2
باكتري شناسي و ويروس شناسي	2

 

نام درس	ضرايب
معارف اسلامي	1
ادبيات فارسي	1
زبان خارجه	1

 

11- رشته هاي مشابه در داخل كشور: ندارد.

12- رشته‌هاي مشابه در خارج از كشور:

در فاصله دو بازنگري رشته مشابه جديد در خارج از كشور تشكيل نشده ولي در برخي از كشورها دوره‌هاي آموزشي كارشناسي و يا تكنولوژيست تك رشته‌اي مانند ميكروبيولوژي، شيمي باليني، سيتولوژي، و.... آموزش داده مي‌شوند.

13- شرايط موردنياز براي راه اندازي رشته:

طبق مصوبات شوراي نظارت، ارزشيابي و گسترش دانشگاههاي علوم پزشكي

14- ساير موارد (مانند بورسيه شدن دانشجويان):

همه امكانات آموزشي در دوره كارشناسي ناپيوسته علوم آزمايشگاهي در داخل كشور وجود دارد و نيازي به بورسيه كردن دانشجو در اين مقطع احساس نمي‌شود.

فصل دوم

 

جدول دروس

نام دوره:

كارشناسي ناپيوسته علوم آزمايشگاهي

طول دوره و ساختار آن:

متوسط طول دوره 2 سال مي باشد و نظام آموزشي آن مطابق آئين نامه آموزشي دوره كارداني، كارشناسي ناپيوسته و كارشناسي پيوسته مصوب شورايعالي برنامه ريزي علوم پزشكي است. دروس بصورت مستقل نظري و عملي با نمرات جداگانه و يا پيوسته نظري – عملي با يك نمره و كارآموزي در عرصه در بيمارستانهاي آموزشي وابسته به دانشگاه مربوطه در آخرين نيمسال ارائه مي گردد.

دروس عملي همزمان با دروس نظري مربوطه ارائه مي گردند و دانشجو مجاز به گذراندن دروس عملي قبل از دروس نظري مربوطه نمي باشد. ضمناً دروس پيش نياز براي اين دوره به لحاظ آشنايي دانشجويان با همه دروس در دوره تحصيلي قبل تعيين نشده و لذا ترتيب ارائه دروس با دانشكده ها مي باشد.

نام درس و تعداد واحدهاي درسي:

كمبود يا جبراني*:                      2

دروس عمومي:                           9

دروس پايه:                                8

دروس اختصاصي:                      36

كارآموزي در عرصه:                  12

جمع:                                        65

 

* گذراندن درس جمعيت و تنظيم خانواده بعنوان كمبود يا جبراني براي دانشجوياني كه در دوره كارداني اين درس را نگذرانده اند، اضافه بر 65 واحد اجباري است.

الف – جدول دروس عمومي كارشناسي ناپيوسته علوم آزمايشگاهي

رديف	نام درس	تعداد واحد	ساعات دروس			پيشنياز
			نظري	عملي	جمع
01	يكي از دروس مباني نظري اسلام*	2	34	-	34	-
02	يكي از دروس انقلاب اسلامي*	2	34	-	34	-
03	يكي از دروس تاريخ و تمدن اسلامي*	2	34	-	34	-
04	يكي از دروس تاريخ و تمدن اسلامي*	2	34	-	34	-
05	تربيت بدني (2)	1	-	34	34	-
	جمعيت و تنظيم خانواده**	2	-	-	-	-
جمع		11	136	34	170

 

گرايش	كد درس	عنوان درس	تعداد واحد	ساعت تدريس			پيشنياز
				نظري	عملي	جمع
1 – مباني نظري اسلام	011 012 013 014	انديشه اسلامي 1 (مبدا و معاد) انديشه اسلامي 2 (نبوت و امامت) انسان در اسلام حقوق اجتماعي و سياسي در اسلام	2 2 2 2	34 34 34 34		34 34 34 34
2 – اخلاق اسلامي	021 022 023 024	فلسفه اخلاق (با تكيه بر مباحث تربيتي) اخلاق اسلامي (مباني و مفاهيم) آيين زندگي (اخلاق كاربردي) عرفان عملي اسلام	2 2 2 2	34 34 34 34		34 34 34 34
3 – انقلاب اسلامي	031 032 033	انقلاب اسلامي ايران آشنايي با قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران انديشه سياسي امام خميني (ره)	2 2 2	34 34 34		34 34 34
4 – تاريخ و تمدن اسلامي	041 042 043	تاريخ فرهنگ و تمدن اسلامي تاريخ تحليلي صدر اسلام تاريخ امامت	2 2 2	34 34 34		34 34 34
5- آشنايي با منابع اسلامي	051 052	تفسير موضوعي قرآن تفسير موضوعي نهج البلاغه	2 2	34 34		34 34

ب) دروس پايه دوره كارشناسي ناپيوسته علوم آزمايشگاهي

كد درس	نام درس	تعداد واحد	ساعت			پيش نياز
			نظري	عملي	جمع
06	فيزيك حياتي	2	34	-	34	-
07	بهداشت عمومي و اپيدميولوژي	2	34	-	34	-
08	زيست شناسي مولكولي سلول	2	34	-	34	-
09	آمار حياتي	2	34	-	34	-
جمع		8	136	-	136

 

ج) دروس اختصاصي دوره كارشناسي ناپيوسته علوم آزمايشگاهي

كد درس	نام درس	تعداد واحد	ساعت			پيش نياز
			نظري	عملي	جمع
10	بيوشيمي پزشكي 2	2	34	-	34	-
11	آزمايشگاه بيوشيمي پزشكي 2	2	-	68	68	-
12	باكتري شناسي پزشكي 2	2	34	-	34	-
13	آزمايشگاه باكتري شناسي پزشكي 2	2	-	68	68	-
14	انگل شناسي و حشره شناسي پزشكي 2	1	-	34	34	-
15	آزمايشگاه انگل شناسي و حشره شناسي پزشكي 2	1	-	34	34	-
16	قارچ شناسي پزشكي 2	1	17	-	17	-
17	آزمايشگاه قارچ شناسي پزشكي 2	1	-	34	34	-
18	ايمونولوژي 2	2	34	-	34	-
19	آزمايشگاه ايمونولوژي 2	1	-	34	34	-
20	ويروس شناسي پزشكي	1	17	-	17	-
21	آزمايشگاه ويروس شناسي پزشكي	5/0	-	17	17	-
22	خونشناسي 2	3	51	-	51	-
23	آزمايشگاه خونشناسي 2	5/1	-	51	51	-
24	انتقال خون 2	1	17	-	17	-
25	آزمايشگاه انتقال خون 2	1	-	34	34	-
26	هورمون شناسي	1	17	-	17	-
27	آزمايشگاه هورمون شناسي	1	-	34	34	-
28	فارماكولوژي و سم شناسي	1	17	-	17	-
29	آزمايشگاه فارماكولوژي و سم شناسي	1	-	34	34	-
30	متون انگليسي پزشكي	2	34	-	34	-
31	ژنتيك پزشكي	1	17	-	17	-
32	اصول فني و نگهداري تجهيزات آزمايشگاهي	1	17	-	17	-
33	اصول مديريت و قوانين آزمايشگاه	1	17	-	17	-
34	روشهاي كنترل كيفي در آزمايشگاه هاي باليني	1	17	-	17	-
35	تكنيك هاي آسيب شناسي	1	-	34	34	-
36	سمينار	1	17	-	17	-
جمع		36	391	442	843

 

د) كارآموزي در عرصه 2 مخصوص دوره كارشناسي ناپيوسته علوم آزمايشگاهي

كد درس	نام درس	تعداد واحد	زمان كارآموزي	ساعت
					37	كارآموزي در عرصه 2	12	آخرين نيمسال	612
جمع		12

 

 

**  درصورتي كه دانشجو در دوره كارداني درس جمعيت و تنظيم خانواده را نگذرانده باشد ملزم به اخذ 2 واحد اين درس در دوره كارشناسي ناپيوسته اضافه بر سقف واحدهاي دوره مي باشد.

 

 

عنوان آزمایش :

اندازه گیری کراتینین به روش jaffe

مقدمه :

كراتينين يكي از فرآورده هايي است كه از تفكيك كراتين فسفات در ماهيچه ها با يك سرعت ثابت توليد مي شود.
كراتينين توسط كليه هاتصفيه مي شوداگر فرايندتصفيه ي كليه هابه درستي انجام نگيرد ميزان كراتينين در خون بالا مي رود به اين ترتيب ممكن است مقداري كراتينين در ادرار وجود داشته باشد.

كراتينين ، پروتئيني است كه توسط عضلات توليد و وارد جريان خون مي شود . و ميزان آ ن در هر فردي تقريبا ثابت است . و چون حذف كراتينين در جريان خون توسط كليه ها صورت مي گيرد بنابراين اندازه گيري ميزان كراتينين در سرم خون مي تواند نشان دهنده عملكرد كليه ها باشد . هر گاه عملكرد كليه ها كاهش پيدا كند مثلا در مواردي كه يكي از كليه ها از بدن خارج مي شود تا به يكي از اعضاي خانواده اهداء شود سطح كراتينين افزايش مي يابد مقدرا معمول آن در بزرگسالان 1 است در اطفال كه عضلات كمتري دارند اين ميزان بايد 2/ 0 باشد . عضلات افرادي كه وزنه برداري مي كنند ممكن است مقداركراتينين بيشتري توليد كند .به هر حال در حالت طبيعي مقدار كراتينين سرم خون ، همانطوريكه گفته شد نشان دهنده وضعيت عملكرد كليه ها است . يك روز بعد از برداشتن يكي از كليه ها درمقدار كراتينين سرم خون به حالت پايدار : 8/1 مي رسد . هر گاه هر دو كليه برداشته شوند ( مثلا در مواردي كه شخص دچار سرطان شده است ) مقدار كراتينين بطور روزانه شروع به افزايش مي كند تا زملاني كه بيمار تحت دياليز قرار گيرد . سرعت بالا رفتن كراتينين در خون بستگي به مقدار عضلات شخص دارد . يك كودك را بايد هنگاميكه كراتينين خون او به 2 رسيد مورد دياليز قرار داد رد صورتيكه در مورد بزرگسالان اين رقم بايد به 10 يا حتي بالاتر برسد تا دياليز را شروع كنند.

كليرنس يا ميزان دفع كراتينين يعني ميزان كراتينيني كه در يك دوره زماني در خون وجود دارد و بر حسب ميلي ليتر بر دقيقه محاسبه مي شود . مقدار طبيعي ان : 120ml/min براي بزرگسالان است كه نسبت معكوس با سرم خون دارد . هر گاه ميزان كليرنس كراتينين به نصف مقدار طبيعي خود كاهش پيدا كند ميزان سرم خون دو برابر مي شود و وقتي كراتينين خون به 3 برسد به اين معني است كه كليرنس آن به 30 رسيده است وقتي 4 شود به 15 و به همبن ترتيب ... اما اينكه چرا وقتي يكي ز كليه ها برداشته مي شود بجاي اينكه كراتينين 2 شود عدد 8ژ1 را نشان مي دهد بدليل اين است كه عمل فيلتر و تصفيه در كليه به حداكثر خودش مي رسد ( در واقع نوعي جبران كردن ) و بنظر مي رسد بدليل كار سخت تري كه تنها كليه موجود د ربدن شخص انجام مي دهد باعث مي شود كه عملكرد كليه كمي بيشتر از نصف افزايش پيدا كند .

معمولا هنگاميكه در بزرگسالان شواهدي دال بر نارسايي در كار كليه مشاهده مي شود و مثلا ميزان كراتينين خون به حدود 10 ميلي ليتر در دقيقه مي رسد بايد دياليز را شروع كرد . . ميزان دفع كراتينين از بدن ( كليرنس ) را بايداز طريق جمع آوري ادرا در طي 12 تا 24 ساعت و آزمايش آن اندازه گرفت . از اين طريق مي توان تخمين دقيق تري از عملكرد كليه ها بعمل آورد چون اين حالت ديگر بستگي به ميزان عضلات شخص ندارد.

اساس :

در این تست از اسید پیکرات تست استفاده میشود. پیکرات قلیایی در ترکیب با کراتینین کمپلکس نارنجی رنگ ایجاد میکند. پروتئین ها ، پپتیدهای کوچک و بیلی روبین هم می توانند با پیکرات واکنش دهند . در سری اول آزمایش از اسید تنگستیک استفاده میشود تا این ترکیبات رسوب کنند تا پیکرات فقط با کراتینین واکنش دهد به این ترتیب در سری اول جذب در حضور کراتینین اندازه گیری میشود و در سری دوم آزمایش اسید کلریدریک اضافه میکنند تا کراتینین از بین برود و دوباره جذب را اندازه میگیرند . تفاضل این دو، مقدار کراتینین را نشان میدهد.

وسایل و مواد لازم برای آزمایش :

آب مقطر ، محلول کار آماده ، محلول استاندارد با غلظت 5/1 % ، سرم یا ادرار با رقت 50/1 ، RGT4 ( حاوی اسیدکلریدریک )

لوله آزمایش ، سمپلر ، بن ماری 37 درجه ، اسپکتروفتومتر با طول موج 500 نانومتر

روش :

در این روش باید دو سری آزمایش انجام دهیم ، 3 لوله را برای آزمایش سری اول نامگذاری میکنیم به این صورت : لوله A1 بلانک ، لوله A1 استاندارد ، لوله A1 تست . به هر 3 لوله 2ml محلول کار آماده اضافه میکنیم و لوله ها را 5 دقیقه در بن ماری 37 درجه قرار می دهیم. بعد از 5 دقیقه به لوله بلانک 200ul آب مقطرافزوده و15 ثانیه بعد به لوله استاندارد 200ul محلول استاندارد افزوده و 15 ثانیه بعد به لوله تست 200ul سرم اضافه میکنیم. و سپس 15 دقیقه در بن ماری 37 درجه قرار میدهیم.

بعد از 15 دقیقه ابتدا اسپکتروفتومتر را با بلانک صفر میکنیم سپس لوله استاندارد را از بن ماری برداشته و جذبش را در 500 نانومتر می خوانیم بعد از آن هم لوله تست را از اسپکتروفتومتر برداشته و جذبش را در همان طول موج می خوانیم.

برای سری دوم آزمایش هم 3 لوله برداشته و نامگذاری میکنیم : لوله A2 بلانک ، لوله A2 استاندارد ، لوله A2 تست. به هر 3 لوله 2ml محلول کار آماده اضافه میکنیم و 5 دقیقه در بن ماری 37 درجه قرار میدهیم. بعد از 5 دقیقه به لوله بلانک 200 ul آب مقطر و به 15 ثانیه بعد به لوله استاندارد 200ul محلول استاندارد و بعد از 16 ثانیه به لوله تست 200ul سرم می افزاییم. 15 دقیقه لوله ها را در بن ماری 37 درجه قرار میدهیم . بعد از 15 دقیقه به هر 3 لوله 100ul از RGT4 اضافه میکنیم و 10 دقیقه در بن ماری 37 درجه قرار میدهیم. بعد از 10 دقیقه ابتدا اسپکتروفتومتر را با بلانک صفر کرده و بعد لوله استاندارد را از بن ماری خارج کرده و جذبش را در 500 نانومتر اندازه می گیریم و بعد از آن لوله تست را از بن ماری خارج کرده و جذبش را در همان طول موج می خوانیم.

منبع:وبلاگ علوم آزمایشگاه

علوم آزمایشگاه

گلو درد را چگونه درمان کنیم

ونه گلودرد را بهبود دهیم؟

گلودرد یک بیماری شایع در فصل سرما است که با نام « فارینژیت » نیز شناخته می شود.

گلودرد می تواند در اثر ویروس، باکتری یا موادی مثل الکل، تنباکو یا آلاینده های موجود در هوا به وجود آید.

 

گلودردی که با نظر پزشک، نیاز به مصرف آنتی بیوتیک یا سایر داروها ندارد، معمولا با یک سری درمان های خانگی بهبود می یابد.

 

این مقاله به شما کمک می کند که گلودرد خود را در خانه درمان کنید. البته باید گفت که بهبود گلودرد با درمان های طبیعی و خانگی نیاز به گذشت زمان دارد و فورا خوب نمی شود.

 

1- از داروهای مسکّن که نیاز به نسخه پزشک ندارند، استفاده نمایید؛ مثل استامینوفن، ایبوپروفن یا ناپروکسن. این داروها درد و تب را کاهش می دهند.

 

2- آب نمک غرغره کنید. یک چهارم قاشق مرباخوری نمک را در یک لیوان آب حل کنید و چند بار در روز با آن غرغره کنید. آب نمک گلو را شستشو می دهد، درد گلو را کم می کند و خلط و ترشحات پشت گلو را از بین می برد.

 

- آب و مایعات فراوانی بنوشید؛ مثل آب میوه ها، چای کمرنگ و ... ، ولی هر نوع غذا یا نوشیدنی که التهاب گلو را بدتر می کند، مصرف نکنید؛ مثل شیر و لبنیات.

 

- در اتاق خواب تان، یک دستگاه بخور روشن کنید تا هوای اتاق مرطوب باشد.

 

- عسل را در چای یا آب گرم حل کنید و بنوشید.

 

- آب نبات سفت بمکید تا سطح داخلی دهان تان، پیوسته مرطوب باشد (هر چقدر شیرینی آب نبات کمتر باشد، بهتر است). همچنین می توانید با آب گرم، دهان تان را بشویید.

 

- عسل و آب لیمو ترش را در آب گرم حل کنید و بنوشید.

 

- آب نبات روی بمکید تا گلودردتان آرام شود.

 

- برای تقویت سیستم ایمنی بدن تان، مولتی ویتامین بخورید.

 

- از تماس با گرد و غبار ، دود سیگار و سایر مواد محرک شیمیایی خودداری کنید.

 

* نکات

1- مصرف آنتی بیوتیک ها تاثیری در بهبود گلودردهای ناشی از ویروس ها ندارند.

2- بعد از این که گلودردتان خوب شد، مسواک خود را عوض کنید و مسواک تازه ای بخرید.

3- این مقاله صرفا جهت اطلاع رسانی می باشد، یعنی اگر علی رغم این کارها گلودردتان خوب نشد، حتما به پزشک مراجعه کنید.

 

غذاهایی که موقع گلودرد باید بخورید

گلودرد باعث می شود موقع قورت دادن غذا، احساس درد و ناراحتی کنید. لذا باید غذاهایی را بخورید که کمتر اذیت می شوید.

 

1- مواد غذایی نرم:

از خوردن مواد غذایی سفت و ترد مثل چیپس یا نان برشته و خشک خورداری کنید. مواد غذایی خشک مثل شیرینی خشک کشمشی را نخورید، زیرا قورت دادن آنها سخت است.

در عوض از غذاهای نرم استفاده کنید. اگر ماده غذایی نرمی برای خوردن ندارید، می توانید بعد از پخت غذا، آن را در مخلوط کن بریزید تا نرم و یک دست شود. ممکن است لازم باشد کمی شیر یا مایع دیگری به غذا اضافه کنید تا برای قورت دادن، سفت نباشد.

مواد غذایی نرم شامل : فرنی، ژله، تخم مرغ ، موز، هندوانه، ماست، پنیر نرم، ماکارونی پخته، سبزیجات پخته له شده، گوشت له شده و نوشیدنی های حاوی شیر است.

به یاد داشته باشید که محصولات لبنی مثل شیر و بستنی ممکن است تولید خلط را در گلو افزایش دهند و شما مجبور شوید مرتبا آن را خارج کنید که این کار، درد و ناراحتی گلو را بدتر می کند.

هر چند که لبنیات، آرامش بخش و مغذی هستند، ولی اگر بعد از خوردن آنها، سرفه تان بیشتر شد یا مجبور شدید خلط گلویتان را پاک کنید، بهتر است کمتر مصرف کنید.

 

2- مایعات و نوشیدنی ها:

* شما باید نوشیدنی های ولرم یا خنک بنوشید، غذاهای داغ باعث سوزش گلو می شوند.

* از مصرف آب میوه هایی که چاشنی دارند، یا اسیدی هستند مثل آب پرتقال، گریپ فروت ، لیموناد یا آب گوجه فرنگی خودداری کنید.

* سعی کنید آب گوشت نمک دار بخورید، زیرا نمک درد گلو را تسکین می دهد. (البته افراد مبتلا به فشار خون بالا نباید غذاهای شور بخورند).

* نوشیدن مایعات با نی ممکن است درد کمتری در گلو ایجاد کند.

* نوشیدنی هایی را انتخاب کنید که مغذی باشند؛ مثل آب میوه ها یا آب سبزیجات.

* از مصرف نوشابه های گازدار و قهوه خودداری کنید.

 

3- تهیه غذاهای مناسب در موقع گلودرد:

* به جای این که سبزیجات را خام بخورید، آنها را بپزید.

* غذای خود را به قسمت های کوچک تقسیم کنید و در مورد غذاهایی مثل ساندویچ، گازهای کوچکی بگیرید.

* گوشت را پخته و له کنید و با آب گوشت یا کمی کره، آن را نرم کنید تا بتوانید به آسانی قورتش دهید.

* از مصرف غذاهای پر ادویه و داغ خودداری کنید.

* مواد غذایی را بپزید تا نرم شوند و قبل از خوردن آنها، اجازه دهید تا کمی خنک شوند (یعنی داغ نباشند).

* موز و میوه ها را در یخچال بگذارید تا خنک شوند. سپس در مخلوط کن بریزید و شیر موز یا سایر مخلوط میوه ها را تهیه کنید.

منبع :سایت تبیان

تاریخچه ی آزمایشگاه

آموزش رشتۀ علوم آزمایشگاهی در ایران از حدود سال ۱۳۳۰ آغاز گشت. در این سال یک دورۀ۶ ماهه ایجاد شد که افراد پذیرفته شده در این دوره پس از اتمام آن بعنوان کمک تکنیسین آزمایشگاه دریافت می‌کردند. داوطلبان ورود به این دوره می‌بایست دارای مدرک دیپلم می‌بودند. درهمین سال از بین دارندگان مدرک دکترای پزشکی، داروسازی و دندانپزشکی عده‌ای برگزیده شدند تا با گذراندن یک دروۀ چهار ماهه دورۀ یکساله‌ای در دانشگاه تهران و وزارت بهداری ایجاد شد و در سال ۱۳۳۹ دورۀ سه سالۀ تخصص علوم آزمایشگاهی برای صاحبان مدرک دکترای حرفه‌ای به وجود آمد. همچنین از سال ۱۳۴۰ دورۀ شش ماهۀ تربیت کمک تکنیسین به دوره‌های یک ساله ودو سالۀ تربیت تکنیسین علوم آزمایشگاهی تبدیل شد. از سال ۱۳۴۴ به بعد نیز بعضی از دانشگاه هااز جمله تبریز، تهران و ملی (شهید بهشتی فعلی) اقدام به پذیرش دانشجوی کار‌شناسی علوم آزمایشگاهی از طریق کنکور سراسری نمودند.

از سال ۱۳۵۳ بنا به مصوبۀ شورای تخصصی آموزش پزشکی دورۀ آسیب‌شناسی بالینی (کلینیکال پاتولوژی) توسط دانشکده‌های پزشکی دانشگاه‌های ملی (شهید بهشتی فعلی)، تهران، شیراز، مشهد، اصفهان و تبریز دایر شد. در همین سال دانشکدۀ بهداشت دورۀ کار‌شناسی ارشدرشتۀ پاتوبیولوژی (علوم آزمایشگاهی) را با گرایش‌های انگل‌شناسی، قارچ‌شناسی، میکروب‌شناسی و بیوشیمی دایر کرد.

بنابراین رده‌های آموزش رشتۀ علوم آزمایشگاهی را تا زمان مذکور می‌توان به شکل زیر خلاصه

کرد:

 کمک تکنیسین علوم آزمایشگاهی.
 کاردان (تکنیسین) علوم آزمایشگاهی.
 کار‌شناس (لیسانس) علوم آزمایشگاهی.
 کار‌شناس ارشد (فوق لیسانس) علوم آزمایشگاهی.
 دکترای تخصصی علوم آزمایشگاهی برای رشته‌های پزشکی، داروسازی، دامپزشکی و دندانپزشکی.
 دکترای تخصصی آسیب‌شناسی بالینی (کلینیکال پاتولوژی) برای رشتۀ پزشکی. 
 

آموزش رشتۀ علوم آزمایشگاهی پس از انقلاب اسلامی

 با شکل گرفتن ستاد انقلاب فرهنگی در تاریخ ۵۹/۷/۱۹، هستۀ گرو ه پزشکی تشکیل شد. از شاخه‌های گروه پزشکی، شاخۀ علوم آزمایشگاهی بود که از ه‌مان ابتدای کار به بررسی و برنامه ریزی پرداخت و زیر شاخه‌ای با حضور یازده تن از متخصصان علوم آزمایشگاهی، کلینیکال پاتولوژی، هماتولوژی، بیوشیمی، ایمونولوژی و دو کار‌شناس ارشد علوم آزمایشگاهی شکل گرفت. این گروه ضمن بررسی برنامه‌های گذشتۀ دانشگاه‌ها، از تمام استادان، متخصصان و دیگر دانشگاهیان در زمینۀ آموزش علوم پزشکی نظرخواهی انجام داد و سپس این نظرات با حساسیت و موشکافی مورد توجه قرار گرفت. سپس طی جلسات مشترک با گروه پزشکی و ستاد انقلاب فرهنگی در طول یک سال و نیم مورد بررسی قرار گرفت و در ن‌هایت در اوایل سال ۶۱ طرح کلی آموزش علوم آزمایشگاهی به گروه پزشکی و ستاد انقلاب فرهنگی ارائه گردید و نیاز این رشته دردو مقطع اعلام شد: دورۀ تربیت تکنیسین علوم آزمایشگاهی و دورۀ عمومی علوم آزمایشگاهی.

پس از جلسات بحث و تبادل و برگزاری سمینار سرانجام در خرداد ماه سال ۱۳۶۳ سه برنامه باعنوان کاردانی علوم آزمایشگاهی، دورۀ موقت دکترای حرفه‌ای علوم آزمایشگاهی و دورۀ دکترای حرفه‌ای علوم آزمایشگاهی به تصویب ستاد انقلاب فرهنگی و گروه پزشکی رسید و جهت اجرا به دانشگاه‌های مختلف کشور ابلاغ گردید. پس از این ابلاغ دانشگاه‌های شهید بهشتی، تهران، تبریز، ایران، مشهد، کرمان، اصفهان، اهواز و بعضی از دانشگاه‌های دیگر اقدام به پذیرش دانشجو در شاخۀ دکترا نمودند.

گروه پزشکی ستاد انقلاب فرهنگی برای پربار‌تر کردن برنامۀ دکترای حرفه‌ای علوم آزمایشگاهی، دورۀ فیزیوپاتولوژی پزشکی را به جمع واحدهای آن اضافه کرد و برنامۀ اصلاح شده، دوباره به دانشگاهای مجری ابلاغ شد. دانشجویان دورۀ دکترای حرفه‌ای علوم آزمایشگاهی سال آخر را به عنوان انترن یا کارورز علوم آزمایشگاهی در بیمارستان‌های دانشگاهی تحت نظر استادان می‌گذرانند. همچنین طرح تحقیقاتی ارائه نموده، پس از تصویب در شورای پژوهشی دانشکده‌های علومآزمایشگاهی یا پزشکی رساله‌ای تدوین می‌کنند و از رسالۀ تحقیقاتی خود قبل از پایان دوره دفاع کرده، پس از تصویب در هیأت داوران فارغ التحصیل می‌شوند.

برگرفته از:علوم آزمایشگاهی تهران

آغاز

به نام خدا

هدف از تهیه ی این وبلاگ پرداختن به دانش آزمایشگاه و تلاش برای حضور علمی در جامعه ی آزمایشگاهی کشور می باشد

امید واریم که بتوانیم با توجه کافی در این مسیر راهی بیابیم برای پیشرفت مناسب در دانش آزمایشگاه و کسب تجربه در این عرصه

علوم آزمایشگاهی کوهدشت